بررسي و مقايسه دو مدل EPM و MPSIAC در برآورد فرسايش و رسوب (مطالعه موردي: حوضه آدينه مسجد استان مركزي)

فرسايش و به تبع آن توليد رسوب باعث هدر رفت هر ساله هزاران تن از اراضي حاصلخيز كشور است. لذا لازم است كه حوزه‌هاي توليد رسوب با شدت و ميزان آن شناسايي شوند تا بتوان اقدام به طرح‌هاي آبخيزداري در اين مناطق نمود. هدف از اين تحقيق مقايسه دو مدل EPM و MPSIAC در برآورد فرسايش و رسوب حوزه آدينه مسجد از زير حوزه‌هاي حوزه آبخيز كمال‌صالح واقع در جنوب‌غربي استان مركزي با مساحت 11374/15 هكتار مي‌باشد. بخشي از اطلاعات اوليه مورد نياز مانند ويژگي‌هاي طبيعي و مورفولوژي حوزه از طريق مطالعات آبخيزداري و ساير اطلاعات از طريق پردازش تصاوير رقومي و مشاهدات و تهيه نقشه‌هاي مورد نياز با استفاده از امكانات GIS براي تهيه فاكتورهاي مورد نياز مدل‌هاي EPM و MPSIAC به دست آمد. در مدل MPSIAC، ميزان رسوب ويژه 112/713 (M3/Km2/year) و فرسايش ويژه 375/71 (M3/Km2/year) محاسبه شد، در مدل EPM ميزان رسوب ويژه 213/95 (M3/Km2/year) و فرسايش ويژه 395/86 (M3/Km2/year)  محاسبه شد. نتايج حاكي از اين است كه اگرچه دو مدل براي برآورد فرسايش و رسوب انطباق نسبي با هم دارند لكن نتايج حاصل از مدل MPSIAC با توجه به اينكه گستره‌ي بيشتري از عوامل دخيل را مورد ارزيابي قرار مي‌دهد داراي كارايي بهتري نسبت به مدل EPM مي باشد. بهرحال با توجه به فاصله نه چندان زياد فرسايش برآوردي دو مدل، در صورتي كه داده‌هاي مدل MPSIAC موجود نباشد، مي‌توان از مدل EPM با داده‌هاي با سهولت دستيابي بيشتر استفاده كرد.