تبيين خود‌شفقت‌ورزي براساس سبك‌هاي دلبستگي و كمال‌گرايي

ﻣﻘﺪﻣﻪ و ﻫﺪف: ﯾﮑﯽ از ﺳﺎزهﻫﺎي ﻣﺤﻮري ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺷﺮق و ﺳﻨﺖ ﺑﻮداﯾﯽ ﮐﻪ در ﻣﺤﺎﻓﻞ روانﺷﻨﺎﺳﯽ ﻏﺮب ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ، ﻣﻔﻬﻮم ﺧﻮدﺷﻔﻘﺖورزي اﺳﺖ. ﺧﻮد ﺷﻔﻘﺖورزي، ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﺷﻔﻘﺖ ﺑﻪ ﺧﻮد در ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﺠﺮﺑﻪ رﻧﺠﯽ دروﻧﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ، روﺷﯽ ﺳﺎزﻧﺪه ﺑﺮاي ﻧﺰدﯾﮏ ﺷﺪن ﺑﻪ اﻓﮑﺎر و اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻧﺎراﺣﺖ ﮐﻨﻨﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻬﺰﯾﺴﺘﯽ ذﻫﻨﯽ و ﺟﺴﻤﯽ را اﯾﺠﺎد ﻣﯽﮐﻨﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﭘﯿﺸﺎﯾﻨﺪﻫﺎ ﯾﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻣﻔﻬﻮم ﺿﺮوري اﺳﺖ. ﻫﺪف اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻧﻘﺶ واﺳﻄﻪاي ﮐﻤﺎلﮔﺮاﯾﯽ در راﺑﻄﻪ ﺑﯿﻦ ﺳﺒﮏﻫﺎي دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ و ﺧﻮد ﺷﻔﻘﺖورزي داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن ﺑﻮد. ﻣﻮاد و روشﻫﺎ: ﻃﺮح اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ از ﻧﻮع ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﯽ ﺑﻮده ﮐﻪ در آن رواﺑﻂ ﻋﻠّﯽ ﺑﯿﻦ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎ در ﻗﺎﻟﺐ ﻣﺪلﯾﺎﺑﯽ ﻣﻌﺎدﻻت ﺳﺎﺧﺘﺎري ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ. ﺟﺎﻣﻌﻪ آﻣﺎري اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ، ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻤﺎﻣﯽ داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن دﺧﺘﺮ و ﭘﺴﺮ ﻣﻘﻄﻊ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﯽ داﻧﺸﮕﺎه ﺷﯿﺮاز در ﺳﺎل ﺗﺤﺼﯿﻠﯽ 97-98 ﺑﻮد ﮐﻪ از اﯾﻦ ﺑﯿﻦ 295 داﻧﺸﺠﻮ 162دﺧﺘﺮ %54/9 و 133 ﭘﺴﺮ %45/1 ﺑﺎ روش ﻧﻤﻮﻧﻪﮔﯿﺮي ﺧﻮﺷﻪاي ﭼﻨﺪﻣﺮﺣﻠﻪاي ﺗﺼﺎدﻓﯽ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪﻧﺪ و ﻣﻘﯿﺎس ﺑﺎزﺑﯿﻨﯽﺷﺪهي ﺳﺒﮏ دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ ﺑﺰرﮔﺴﺎل ﮐﻮﻟﯿﻨﺰ و رﯾﺪ 1990 ، ﺧﻮدﺷﻔﻘﺖورزي- ﻓﺮم ﮐﻮﺗﺎه راﺋﺲ و ﻫﻤﮑﺎران 2010 و ﮐﻤﺎلﮔﺮاﯾﯽ ﻫﯿﻞ و ﻫﻤﮑﺎران 2004 را ﺗﮑﻤﯿﻞ ﮐﺮدﻧﺪ. ﯾﺎﻓﺘﻪﻫﺎ: ﯾﺎﻓﺘﻪﻫﺎ ﻣﻌﺎدﻻت ﺳﺎﺧﺘﺎري ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﺮماﻓﺰار Amos، ﺣﺎﮐﯽ از ﺑﺮازش ﺧﻮب ﻣﺪل ﻧﻬﺎﯾﯽ ﺑﺎ دادهﻫﺎي ﭘﮋوﻫﺶ ﺑﻮد. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﺪل ﻣﻌﺎدﻻت ﺳﺎﺧﺘﺎري ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﺳﺒﮏ دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ اﺟﺘﻨﺎﺑﯽ، اﺛﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺑﺮ ﺧﻮدﺷﻔﻘﺖورزي دارد. ﻫﻢﭼﻨﯿﻦ، ﺳﺒﮏﻫﺎي دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ، ﮐﻤﺎلﮔﺮاﯾﯽ ﺳﺎزﮔﺎر و ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎر را ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻗﺮار دادﻧﺪ. ﻋﻼوه ﺑﺮ اﯾﻦ، ﻧﻘﺶ واﺳﻄﻪاي ﮐﻤﺎلﮔﺮاﯾﯽ ﺳﺎزﮔﺎر و ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎر در راﺑﻄﻪ ﺑﯿﻦ ﺳﺒﮏﻫﺎي دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ و ﺧﻮدﺷﻔﻘﺖورزي ﻣﻮرد ﺗﺎﯾﯿﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ. ﺑﺤﺚ و ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮي: ﺑﺮ اﺳﺎس ﯾﺎﻓﺘﻪﻫﺎي اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ ﻣﯽﺗﻮان ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﺳﺒﮏﻫﺎي دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ و ﮐﻤﺎلﮔﺮاﯾﯽ ﻧﻘﺶ ﺗﻌﯿﯿﻦﮐﻨﻨﺪه در ﺧﻮدﺷﻔﻘﺖورزي داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن دارﻧﺪ.