شناسايي تيپ شخصيتي اميرالمؤمنين علي (ع) بر مبناي نهج البلاغه با استفاده از الگوي MBTI

شناخت ويژگي هاي شخصيتي بزرگان ديني، يكي از حوزه هاي پژوهشي مهم در مطالعات مربوط به اديان و مذاهب محسوب ميشود. متدينان همواره شخصيت هاي برجسته ديني را به عنوان الگوي رفتاري برگزيده و سعي ميكنند انطباق حداكثري بين رفتار خود و بزرگان ديني ايجاد نمايند. از ميان نظريات متعددي كه در حوزه روانشناسي براي توصيف رواني شخصيت انسانها معرفي شده، نظريه سنخ هاي روان شناختي يونگ كه بعدها توسط مايرزبريگز و بريگز به صورت تيپ هاي 16گانه شخصيتي توسعه يافت، به عنوان چارچوب نظري اين تحقيق براي شناخت دقيق تر شخصيت حضرت علي بن ابيطالب (ع) انتخاب شده است. عليرغم آنكه تأليفات متعددي مخصوصاً در سده اخير به بررسي شخصيت ايشان پرداخته اند، اما در هيچ يك از اين پژوهش‌ها، اين نظريه به عنوان چارچوب نظري تحقيق انتخاب نشده و از اين نظر، تحقيق حاضر اولين اثر از اين سنخ محسوب مي شود. در اين تحقيق، بيانات امام علي(ع) در كتاب نهج البلاغه با روش تحليل محتوا بررسي و مشخص شده كه شخصيت ايشان به كدام سويه در طيف هاي «درونگرايي – برونگرايي»، «حسي – شهودي»، «منطقي – احساسي» و «ساختارمند – انعطاف» گرايش بيشتري داشته است. يافته هاي تحقيق ما را به اين نتيجه مي رساند كه امام علي(ع) احتمالا داراي شخصيتي درونگرا، شهودي، منطقي و ساختارمند بودند و شخصيت ايشان از نظر ادبيات تيپ شناسي، به تيپ شخصيتي معمار (INTJ) نزديك تر است.