تحليل اهميت ژئوميتوسايت‌ها به عنوان ميراث‌هاي زمين‌شناختي در توسعه گردشگري (مورد مطالعه: استان كرمان)

سايت اسطوره اي زمين مكاني است كه پديده هاي نادر، شگفت انگيز و منحصربه فرد زمين شناختي و ژئومورفولوژيكي واقع در آن استقرارگاه و كانون ثقل ارزش هاي فرهنگي-تاريخي و هويت بخش مردمان محلي و بعضا منطقه اي بوده و اغلب به نيروهاي ماورائي نسبت داده مي شود. اين سايت ها بخشي از ارزش هاي اجتماعي آن مناطق را در گذشته شكل داده است و مي تواند به مثابه ميراث هاي ارزشمند زمين شناختي به شمار رود. از اين نظر تاريخ، فرهنگ، روابط اجتماعي، فولكلور و حتي ويژگي هاي محيط ديرينه جغرافيايي را مي توان از دل همين سايت ها ادراك نمود. بدين سخن، اين مكانها نه تنها از منظر زمين شناختي، بلكه از نظر فرهنگي، اجتماعي، تاريخي و محيط هاي ديرينه زيستي حايز اهميت بوده و در سالهاي اخير به عنوان ميراث هاي زمين شناختي در سطح جهان مورد توجه قرار گرفته اند. هر كدام از اين موارد به تنهايي مي تواند براي جذب گردشگر و توسعه گردشگري سايت هاي زمين افسانه نقش مهمي ايفا نمايد. هدف اين پژوهش، بررسي ژئوميتوسايت هاي استان كرمان در جنوب شرق ايران به عنوان ميراث هاي ارزشمند زمين شناسي است، جايي كه از نظر داشتن اين سايت ها از مناطق بسيار برخوردار ايران قلمداد مي شود. براي شناسايي اين مكانها از مطالعات كتابخانه اي و ميداني (روايت هاي عامه مردم) استفاده شده و براي تحليل مكانها و عارضه ها نيز از روش مشاهدات ميداني و تحليل نقشه هاي زمين شناسي و توپوگرافي استفاده شده است. بدين روي، مهمترين سايت هاي افسانه اي زمين در استان كرمان شامل شهر افسانه اي لوت، دودكش هاي جن، ژئوسايت سكونت گاه صخره اي ميمند، كوه شيوشگان، كوه ماركشه و غار ايوب مورد بررسي و تحليل قرار گرفتند. افسانه يا افسانه هاي مربوط به هر يك از آنها مطرح و تحليل زمين شناختي و ژئومورفولوژيكي آنها نيز بيان گرديد. نتايج نشان داد كه اغلب ژئوميتوسايت هاي كرمان بر اثر فرايندها و رخدادهاي اقليمي، ژئومورفولوژيكي و زمين شناختي كواترنر ايجاد شده و احتمالا در كواترنر پسين و آغاز هولوسن به صورت مراكز جمعيتي درآمده اند. همچنين از نظر باستان شناسي، اسطوره شناسي، جامعه شناختي و تاريخي و مهمتر از آنها به مثابه ميراث هاي زمين شناختي ارزشمند بشري اهميت داشته و مي تواند به عنوان سايت هاي گردشگري مهم ملاحظه شده و مورد توجه و حفاظت بيشتري قرار بگيرند.