مرقد ائمه بقيع عليه السلام در آينه معماري بيناتمدني (اسلامي ـ ايراني)

در بستر تاريخ، معماري از هنرهايي بود كه توانست خود را با مفاهيم اسلامي سازگار كند و با عنوان معماري اسلامي در سرزمين‌هاي مختلف گسترش يابد. پس از مساجد، بناهاي آرامگاه‌ها رايج‌ترين بناهاي عمومي بودند. هنرمندان و معماران ايراني در سايه انگيزه و تلاش تمدني خود، اين هنر ماندگار را در ساير سرزمين‌هاي اسلامي به يادگار گذاشتند. معماري ايراني در تاريخ كهن خود پيوسته در شش شيوه ظهور پيدا كرد كه دو تا، به دوران پيش از اسلام و چهار تاي ديگر به دوران اسلامي مربوط است. در اين پژوهش با تكيه بر منابع تاريخي به سبك‌شناسي معماري بارگاه امامان: در بقيع و گونه‌شناسي عناصر تشكيل‌دهنده آن، ازجمله پلان، گنبد، پشت‌بندها، چفدها و تزئينات معماري به‌كاررفته در نماي بيروني پرداخته شده و چنين نتيجه گرفته شده كه مي‌توان با تكيه بر تاريخچه و عناصر معماري، اين بقاع را نمونه‌اي از معماري ايراني در سرزمين حجاز دانست.