بررسي كاربرد زادمايه ميكروبي براي تسريع توليد كمپوست از ضايعات باگاس نيشكر

به منظور بررسي تأثير كاربرد زادمايه قارچي و باكتريايي جهت تسريع توليد كمپوست از ضايعات نيشكر، آزمايشي به صورت طرح‌ ‌كاملاً تصادفي در چهار تكرار به مدت يك سال در مركز تحقيقات كشاورزي صفي‌آباد در سال 1398 اجرا گرديد. در اين پروژه تيمارها شامل شاهد (باگاس بدون استفاده از زادمايه) و تيمار دوم تا چهارم به ‌ترتيب شامل كاربرد  0/5، يك و 1/5درصد وزني زادمايه در توده‌هاي 100 كيلوگرمي باگاس بود. نتايج تحقيق نشان داد بين تيمارهاي مختلف از نظر قابليت هدايت الكتريكي، كربن آلي و نسبت كربن به نيتروژن (در نمونه‌برداري از كمپوست پس از 45 روز)، آهن و منگنز (در نمونه‌برداري پس از 60 روز) در سطح 5% و از نظر كربن ‌آلي، نسبت كربن به نيتروژن و غلظت مس (در نمونه‌برداري پس از 60 روز) در سطح يك‌ درصد بين تيمارها اختلاف معني‌دار وجود داشت. بررسي‌ها همچنين نشان داد بيشترين دماي توده (52 درجه سانتي‌گراد) مربوط به تيمار 1/5 درصد وزني زادمايه و بيشترين مقدار قابليت هدايت‌ الكتريكي (3/02 دسي‌زيمنس بر متر)، در نمونه‌برداري پس از 45 روز و در تيمار يك درصد زادمايه اندازه‌گيري گرديد. همچنين كمترين مقدار درصد كربن آلي و نسبت كربن به نيتروژن در نمونه‌برداري پس از 60 روز (به ترتيب 43/9% و34/4) در تيمار 1/5 درصد زادمايه اندازه‌گيري گرديد. در ارتباط با غلظت عناصر در كمپوست نهايي (در نمونه‌برداري پس از 60 روز)، بيشترين غلظت آهن (4581/5 ميلي‌گرم بر كيلوگرم) در تيمار يك درصد وزني زادمايه، مس (15/25 ميلي‌گرم بر كيلوگرم) و منگنز (72/25ميلي‌گرم بر كيلوگرم) در تيمار 1/5 درصد وزني زادمايه اندازه‌گيري گرديد و از نظر غلظت نيتروژن، فسفر، پتاسيم و روي بين تيمارها اختلاف معني‌داري در سطح پنج درصد وجود نداشت. با توجه به نتايج تحقيق استفاده از 1/5درصد وزني زادمايه مي‌تواند منجر به افزايش سرعت و كيفيت كمپوست توليدي از پسماندهاي نيشكر گردد.