ارزيابي نقش كاربري اراضي بر شكل‌گيري جزيرۀ حرارتي در شهر مراغه

جزيرۀ حرارتي يك متغير مهم در مطالعات اقليمي و زيست‌محيطي محسوب مي‌شود. امروزه رشد جمعيت و توسعۀ شهرنشيني يكي از عوامل مؤثر بر افزايش دماي هوا در نواحي شهري است كه موجب ايجاد جزيرۀ حرارتي بر روي اين مناطق در مقايسه با محيط اطراف مي‌شود و اثرات ناشي از آن مي تواند نقش اساسي و مهمي در كيفيت هوا و به تبع آن سلامت عمومي ايفا نمايد. ازاين‌رو، اين پژوهش با استفاده از داده هاي ماهواره اي لندست به بررسي نقش كاربري اراضي در ايجاد جزاير حرارتي شهرمراغه، طي دوره هاي زماني 1984، 1994 و 2020 پرداخته است. نتايج حاصل از رابطۀ دما با كاربري اراضي نشان مي دهد كه درسال 1986 بيشترين ميانگين دما مربوط به اراضي باير با ميزان 43/34 درجۀ سانتي‌گراد و كمترين دما، مربوط به اراضي باغي با ميزان 96/25 درجۀ سانتي‌گراد است. در سال 2020 بيشترين ميانگين دما مربوط به اراضي باير با ميزان 32/37 سانتي‌گراد و كمترين دما مربوط به اراضي باغي با ميزان 47/29 سانتي‌گراد است. همچنين نتايج شاخص خودهمبستگي فضايي نشان مي دهد كه جزاير حرارتي شهر داراي الگوي خوشه اي درسطح اطمينان 99 درصد در تمام دوره ها است و نتايج حاصل از شاخص لكه هاي گرم و سرد (Hot Spot) بيانگر اين است كه لكه هاي گرم در مركز، جنوب شرق و جنوب غرب شهر (اراضي باير) و لكه هاي سرد در سطح اطمينان 99 درصد در مناطق جنوبي و شمال شهر (اراضي باغي) استقرار دارد.