تحليل حساسيت پارامترهاي رشد گياه ذرت در مدل AquaCrop تحت مقادير مختلف تنش آبي و كود نيتروژن

تحليل حساسيت مدل‌هاي گياهي به محققان كمك مي‌كند تا قبل از واسنجي و كاربرد آن، اطلاعات لازم در خصوص واكنش مدل گياهي به تغييرات پارامترهاي ورودي آن را داشته باشند.اين موضوع سبب مي‌شود تا با آگاهي بيشتري بتوان داده‌هاي ورودي را به مدل معرفي نموده و دقت مدل را در مرحله واسنجي افزايش داد.نظر به توسعه استفاده از مدلهاي گياهي در سال‌هاي اخير، در اين پژوهش به بررسي حساسيت مدل AquaCrop در شبيه‌سازي عملكرد گياه ذرت دانه‌اي نسبت به تغييرات پارامترهاي رشد گياهي بهره‌وري آب نرمال شده(WP*)، حداكثر ضريب تعرق گياهي (KCTrx)، ضريب پوشش گياهي اوليه (CC0)، ضريب رشد پوشش گياهي (CGC)، ضريب كاهش پوشش گياهي (CDC) و شاخص برداشت (HI) با استفاده از روش Beven (1979) پرداخته شد.بدين منظور، از داده‌هاي دو ساله برداشت شده از مزرعه تحقيقاتي 400 هكتاري موسسه تحقيقات اصلاح و تهيه نهال و بذر استفاده شد.فاكتورهاي مورد استفاده در اين پژوهش شامل سطوح مختلف آب آبياري (W1، W2، W3 و W4 به‌ترتيب نشان دهنده تأمين 120، 100، 80 و 60 درصد نياز آبي) و كود نيتروژن (N1، N2، N3 و N4 به‌ترتيب نشان دهنده تأمين 100، 80، 60 و صفر درصد نياز كودي) بود.نتايج نشان داد كه مدل AquaCrop به تغييرات شاخص برداشت (0.65≤Spi≤1.3) و بهره‌وري آب نرمال شده (0.55≤Spi≤1.2) بيشترين حساسيت را داشت.كمترين حساسيت نيز نسبت به تغييرات ضريب زوال پوشش گياهي (CDC) مشاهده شد (0.02≤Spi≤0.07).ضرايب حساسيت براي همه پارامترها به جز CDC مثبت بود.بنابراين با افزايش مقدار CDC مدل دچار خطاي كم‌برآوردي ميشود.ضريب حساسيت براي تيمارهاي N1 تا N4 به طور متوسط برابر با 0.32، 0.41، 0.46 و 0.51 بود.اين نتايج براي تيمارهاي آبياري W1 تا W4 نيز به طور متوسط برابر با 0.36، 0.39، 0.44 و 0.50 بود.از اين رو، با افزايش تنش آبي و كودي حساسيت مدل نسبت به تغيير همه پارامترها افزايش يافت و بيشترين حساسيت در تيمار W4N4 مشاهده شد.