بازتاب مؤلفه‌هاي «فلسفي ملاصدرا» در زيبايي‌هاي محتوايي و صوري آثار نقاشي «مكتب اصفهان»

بيان مسئله: ملاصدرا در مؤلفه‌هاي فلسفي خود به‌گونه‌اي به بيان زيبايي پرداخته كه تأثير اين تفكرات در آثار هنري عصر صفوي به‌خصوص در «مكتب نقاشي اصفهان» بازتاب يافته است. مهمترين جريان هنري اين مكتب را رضا عباسي و شاگردانش شكل دادند كه در آثارشان نقشمايه‌ها و موضوعاتي در ارتباط ‌با جهان پيرامون و جامعۀ فرهنگي- هنري آن زمان ديده مي‌شود و به‌لحاظ كاربست عناصر بصري و همچنين محتوا با مؤلفه‌هاي فلسفي- عرفاني ملاصدرا به‌ويژه در آراي مرتبط ‌با زيبايي و عشق مطابقت دارد. نگاره‌ها و مرقعات قطعي و منتسب ‌به رضا عباسي و پيروانش جامعۀ آماري پژوهش حاضر را تشكيل مي‌دهند كه جهت ارزيابي چگونگي ظهور مؤلفه‌هاي «فلسفي ملاصدرا» در آثار نقاشي مكتب اصفهان مورد مطالعه قرار مي‌گيرند. سوال پژوهش اين است كه چه ارتباطي بين مؤلفه‌هاي ملاصدرا در باب زيبايي با نقاشي مكتب اصفهان با تمركز بر آثار نقاشي مكتب اصفهان وجود دارد؟هدف: كشف زيبايي‌هاي نهفته در آثار مصور مكتب نقاشي اصفهان و انطباق آ‌ن‌ها با آراي ملاصدرا در‌ باب زيبايي هدف پژوهش حاضر است.روش پژوهش:روش اين پژوهش توصيفي- تحليلي با رويكرد تطبيقي است و روش جمع‌آوري اطلاعات كتابخانه‌اي و اسنادي است. جامعه آماري شامل منتخبي از ممتازترين نگاره‌ها و مرقعات مكتب اصفهان است كه توسط رضا عباسي و شاگردانش خلق شده‌اند.يافته‌ها: داده‌هاي به‌دست‌آمده مبين آن است كه عناصُر به‌كار رفته در نگاره‌ها و مرقعات منسوب ‌به رضا عباسي و شاگردانش بازتاب زيبايي‌ به دو صورت صوري و محتوايي هستند كه در مؤلفه‌هاي فلسفي عرفاني ملاصدرا قابل ‌رديابي است. در اين آثار، زيبايي‌هاي ظاهري و باطني كه بعضي به‌گونۀ رمز و نماد به‌نمايش درآمده‌اند، نشان‌دهندۀ وضعيت فرهنگي- اجتماعي روزگار صفوي و تفكرات فلسفي- عرفاني آن زمان است. به بيان ديگر، آثار رضا عباسي و شاگردانش، به‌عنوان نمونۀ شاخص و برجسته‌اي از آثار نقاشي مكتب اصفهان، با مؤلفه‌هاي ملاصدرا در ‌باب زيبايي ارتباط دارند.