بررسي ريخت‌شناسي حياط مركزي بناهاي مسكوني بومي گرم و خشك، مورد مطالعه: شهر يزد

حياط به عنوان يكي از مهم‌‌ترين عناصر معماري بومي با رعايت اصل سازگاري با محيط، در اقليم‌‌هاي مختلف، الگوهاي كالبدي متفاوتي به خود گرفته است. اين ويژگي‌‌ها و تفاوت‌‌ها مي‌‌توانند به عنوان متغيرها و معيارهاي تحليل اقليمي حياط مركزي خانه‌‌هاي بومي ميان اقليم‌‌ منطقه مورد مطالعه فرض شوند. تعيين معيارها با توجه به خصوصيات كالبدي مشترك در نمونه‌‌ها، ميزان تاثيرپذيري از شرايط محيطي و سازماندهي فضايي انجام مي‌‌شود. از اين رو پژوهش حاضر با هدف بررسي كالبدي حياط مركزي و شناسايي عوامل تاثيرگذار اقليم گرم وخشك، سعي در ارائه‌ي نگرشي نو در دستيابي به يك طراحي متداول براي ساكنين اين اقليم دارد. نوع پژوهش، بنيادي- كاربردي و روش آن توصيفي- تحليلي است. حجم نمونه‌ها، با تمركز بر نقش اقليمي و محيطي حياط و جداره‌‌هاي آن و انتخاب بيست نمونه از خانه‌‌هاي تاريخي شهر يزد كه در پهنه اقليمي منطقه گرم و خشك ايران BWhs مي‌باشند، استفاده شده است. اطلاعات برداشت‌شده به صورت نمودارها و جداول به كمك نرم‌افزار SPSS مورد تحليل قرار گرفته شد. نتايج اين پژوهش نشان مي‌دهد كه مولفه‌هاي جهت‌گيري و كالبدي- اقليمي، از اهميت بالايي برخوردار بوده و مي‌توان به عنوان عوامل مؤثر در طراحي خانه‌ها به كار برده شود. هم‌چنين بر اساس نتايج تحليل‌ها، بهترين رابطه بين طول و عرض يك حياط سه معادله خطي براي طراحي حياط‌ها بر اساس نسبت‌هاي هندسي حاصل گرديد. با در نظر گرفتن موارد حاصل از نتايج در طراحي، مي‌توان تاثيرات قابل توجه معماري پايدار را حاصل نمود.