بررسي تأثير كاشت درختچه سياه ‌تاغ بر خصوصيات فيزيكي و شيميايي خاك (مطالعه موردي: مراتع شهرستان مه‌ولات)

در اين تحقيق، تأثير گونه درختي سياه تاغ (Haloxylon aphyllum) بر خصوصيات فيزيكي و شيميايي خاك زيراشكوب با توجه به سن گياه مورد بررسي قرار گرفت. بدين‌صورت كه تأثير درختچه سياه‌تاغِ 2، 5 و 10 ساله در دو عمق 30-0 سانتيمتر و 60-30 سانتيمتر بر خصوصيات فيزيكي و شيميايي خاك شامل مؤلفه‌هاي ازت كل، فسفر كل، پتاسيم، كربن آلي خاك، بافت خاك، اسيديته، هدايت الكتريكي و نسبت كربن به نيتروژن خاك ارزيابي شد. در اين تحقيق، 30 نمونه خاك از زيراشكوب سياه تاغ (براي هر سن 10 نمونه و براي هر عمق 5 نمونه) و 30 نمونه از فضاي بين درختچه‌هاي تاغ برداشت و در آزمايشگاه، خصوصيات فيزيكي و شيميايي آن ها اندازه گيري شد. سپس داده هاي به‌دست‌آمده با استفاده از آزمون‌هاي تجزيه واريانس و آزمون من -ويتني در محيط نرم ‌افزار SPSS تحليل شد. نتايج نشان داد كه حضور درختچه سياه‌تاغ و سن آن در هر دو عمق مورد مطالعه، تأثير معني‌داري بر مقدار اسيديته دارد، درحالي‌كه تأثير معني داري در هدايت الكتريكي خاك ندارد. تفاوت معني داري بين بافت خاك در منطقه آزمايش و منطقه شاهد مشاهده ‌شد اما مقدار شن، سيلت فقط در درختچه‌هاي دو ساله و در هر دو عمق در زير درختچه تاغ و فضاي بين درختچه‌ها تغيير معني‎‌دار داشتند. كاشت گياه سياه‌تاغ بر نيتروژن و كربن آلي در عمق 30-0 سانتيمتر تأثير معني ‌داري داشته، اما در عمق 60-30 سانتيمتري تأثيري نداشت. سن گياه سياه‌تاغ در هر دو عمق مورد مطالعه بر مقدار نيتروژن و كربن آلي خاك تأثير معني ‌داري گذاشته است. كاشت گياه سياه‌تاغ در هيچ‌يك از دو عمق مورد مطالعه بر متغير فسفر، پتاسيم و شاخص تجزيه لاشبرگ (نسبت كربن به نيتروژن C/N) خاك تأثير معني ‌داري نشان نداد اما سن گياه در هر دو عمق بر پتاسيم خاك و در عمق 30-0 سانتيمتر بر فسفر خاك تأثير معني داري نشان داد. نتايج كلي اين پژوهش نشان داد كه اثر سن گياه بر تغيير خصوصيات شيميايي خاك زير آن معني‌دار بوده و با افزايش سن توده، اين اثر مشهودتر است.