• شماره ركورد
    1355560
  • عنوان مقاله

    مالكيت در قرآن با رويكرد بسته‌هاي حقوق مالكيت و بر اساس تفسير الميزان

  • پديد آورندگان

    نادري شاهي ، علي دانشگاه تهران , نادران ، الياس دانشگاه تهران - دانشكده اقتصاد - گروه اقتصاد اسلامي، اجتماعي و نهادي , ابريشمي ، حميد دانشگاه تهران - دانشكده اقتصاد - گروه اقتصاد اسلامي، اجتماعي و نهادي

  • از صفحه
    69
  • تا صفحه
    97
  • كليدواژه
    حقوق مالكيت , بسته‌هاي حقوق مالكيت , نظام مالكيت , نظام اقتصادي , قرآن , تفسير الميزان
  • چكيده فارسي
    تعريف متفاوت از مالكيت، ساختار نظام مالكيت و حقوقي را كه هر فرد دارد، تحت تأثير قرار داده و رابطه مالك با شيء مورد تملك و رابطه مالك با سايرين را تحت تأثير قرار مي‌دهد. همچنين هر نظريه اقتصادي مبتني بر نظام مالكيت مرتبط شكل مي‌گيرد و شكوفا مي‌شود. بنابراين براي شكل‌گيري نظام اقتصادي اسلامي نياز است ابتدا نظام مالكيت اسلامي ايجاد شود. اين مقاله بر اساس روش كتابخانه‌اي و به صورت تحليلي-توصيفي انجام شده است. ابتدا حقوق مالكيت به عنوان يكي از نهادهاي اساسي از نظر اقتصاددانان نهادگرا و رهيافت‌هاي مختلفي كه به آن  وجود دارد، بررسي مي‌شود. «بسته‌هاي حقوق» مالكيت يكي از اين موارد است؛ اين رهيافت حق مالكيت را به حقوق كوچك‌تري مي‌شكند و به همين دليل انعطاف بالايي در نظام مالكيت ايجاد مي‌كند؛ به گونه‌اي كه دارايي را از يك شيؤ فيزيكي به يك دارايي اقتصادي  تبديل مي‌كند؛ همچنين نشان داده مي‌‌شود اين رهيافت به حقوق مالكيت مي‌تواند منجر به كاهش هزينه مبادله شود كه بر اساس قضيه كوز، كارايي اقتصادي را افزايش خواهد داد. در ادامه با توجه به اينكه وحي و كلام الهي به موضوعات اصلي زندگي انسان پرداخته است، با مراجعه به تفسير الميزان، حقوق مالكيت از منظر آيات مرتبط در قرآن بررسي مي‌شود. نگاه قرآن در اين زمينه به رهيافت «بسته‌هاي حقوق» نزديك است و درواقع مالكيت به معناي تسلط بي‌چون‌وچرا بر شيء نيست و مالكيت فرد بر شيء اعتباري است و دستورات الهي، حقوق هر فرد را تعيين و تحديد مي‌كند. بر همين اساس در آيات مرتبط به حقوق مختلف مالك اشاره شده است و با توجه به شرايط، محدوديت‌ها و ممنوعيت‌هايي براي برخي از اين حقوق وضع شده است.
  • عنوان نشريه
    اقتصاد اسلامي
  • عنوان نشريه
    اقتصاد اسلامي