ارزيابي و مقايسه تطبيقي شبكه پايش كيفي رودخانه‌هاي ايران با كشورهاي منتخب

ارزيابي شبكه پايش و تعيين معيارهاي اصلي در ايستگاه‌ها، گامي مؤثر در بهبود كارآيي شبكه پايش و سنجش است. در پايش بلند‌مدت انجام ارزيابي، آسيب‏شناسي و بهينه‌سازي به صورت متوالي؛ منجر به مديريت صحيح داده‏هاي خروجي، كارآمدي سيستم و سبب كاهش هزينه‌ها مي‌شود. البته عوامل محدودكننده‌اي مانند: نياز‌هاي رو به رشد، محدوديت منابع، تبعات توسعه ناپايدار و دخالت‌هاي گاه و بي گاه انسان در چرخه آب موجب بروز نگراني در زمينه ﺗأمين نيازهاي آبي جامعه انساني مي‌شوند. در اين مقاله، ارزيابي شبكه پايش كيفي رودخانه‌هاي كشور با استفاده از روش تصميم‌گيري چند معياره و با انتخاب چهار معيار اصلي بررسي ‌شد. در معيار مديريتي و فني در ايستگاه‌هاي پايش آب، زيرمعيار كنترل و اطمينان از كيفيت داده‌ها، در معيار اجتماعي زيرمعيار پارامترهاي كيفيت آب، در معيار اقتصادي زيرمعيار تشخيص آلودگي و در معيار محيط‌زيستي زيرمعيار بهينه‌سازي شبكه نظارت در زمان و مكان خاص بيشترين وزن را دارند. هم‌چنين مقايسه تطبيقي شبكه پايش ايران با شبكه پايش كشورهاي منتخب نيز با استفاده از روش ضريب همبستگي اسپيرمن انجام شد. پايش بلند‌مدت به منظور انجام ارزيابي، آسيبشناسي و بهينه‌سازي به‌صورت متوالي منجر به مديريت صحيح داده‏هاي خروجي، كارآمدي سيستم و سبب كاهش هزينه‌ها مي‌شود. لزوم و اهميت انجام برنامه‌هاي پايش كيفيت منابع آب را مي‌توان مترادف با لزوم و ضرورت برخورداري منابع آب از كيفيت مشخص براي مصارف مختلف دانست. بدون انجام برنامه‌هاي پايش كيفي آب، اطلاع مستمر از كيفيت منابع آب و روند تغييرات آن‌ها، برنامه‌ريزي براي تخصيص منابع آب جهت مصارف گوناگون امكان‌پذير نمي‌باشد. در اين تحقيق، شبكه پايش ايران با شبكه پايش تايلند با ضريب 0.9 بيشترين مطابقت را دارد. با شبكه پايش امريكا، كانادا و ژاپن مطابقت نسبتا مطلوبي دارد و نهايتا كمترين ميزان مطابقت با شبكه پايش آلمان بدست آمد.