مقايسه كارايي جذب فسفر و مكانيسم‌هاي مؤثر در آن در واريته‌هاي تجاري نيشكر

يكي از سازوكارهاي استفاده از شكل‌هاي شيميايي كم‌محلول فسفر در خاك، استفاده از گونه‌هاي گياهي و ارقامي است كه كارايي جذب فسفر بالايي دارند. به اين ‌منظور، در سال 1399 در شركت كشت و صنعت حكيم فارابي خوزستان، كارايي جذب فسفر ارقام تجاري نيشكر و سازوكارهاي مؤثر بر آن در يك آزمايش گلخانه‌اي مورد مطالعه قرار گرفت. عوامل مورد بررسي شامل كود فسفر (صفر، 125 و 250 كيلوگرم در هكتار كود سوپرفسفات تريپل) و رقم نيشكر (CP57-614، CP69-1062 و CP48-103) بودند كه در سه زمان نمونه‌برداري شامل 45، 90 و 130 روز پس از كشت در يك آزمايش فاكتوريل با طرح پايه كاملاً تصادفي با سه تكرار اجرا گرديد. در اين مطالعه در هر يك از زمان‌هاي نمونه‌برداري، پارامترهاي جذب فسفر، طول ريشه گياه، طول ويژه ريشه، نسبت ريشه به ساقه و جريان به درون فسفر مورد بررسي قرار گرفت. در شرايط كم ‌بودن فسفر قابل استفاده در خاك، رقم CP48 و پس از آن رقم CP57 قادر به جذب بيش‌تر فسفر از خاك بودند و بنابراين مي‌توان آن‌ها را به عنوان ارقام فسفر كارا در نظر گرفت در حالي‌كه در كمبود فسفر، رقم CP69 توانايي كم‌تري در جذب فسفر از خاك نشان داد. در شرايط كمبود فسفر (P0) مقدار جذب فسفر در رقم CP48 به مقدار 13 و 45 درصد به‌ترتيب در مقايسه با رقم‌هاي CP57 و CP69 افزايش داشت و در رقم CP57 نيز 29 درصد افزايش نسبت به رقم CP69 نشان داد. با گذشت زمان، مقدار اينفلاكس فسفر در ارقامي CP57 و CP69 كاهش يافت به طوري‌كه مقدار كاهش به ترتيب 53 و 67 درصد بود در حالي‌كه در رقم CP48 به مقدار 66 درصد افزايش نشان داد. بنابراين تفاوت‌ها در توانايي جذب فسفر در ارقام نيشكر مي‌تواند در مديريت مصرف كود فسفر به ويژه در سن راتون مورد توجه قرار گيرد.