بازشناسي عنصر بصري خط در سياه ‌قلم‌هاي مرقوم شفيع عباسي محفوظ در موزه بريتانيا

از جمله آثار برجاي ‌مانده از نگارگري مكتب اصفهان، آلبومي با جلد لاكي و نقاشي گل و مرغ، شامل 55 اثر به اسلوب سياه‌ قلم است  كه هم اكنون در موزه بريتانيا نگهداري مي‌شود. مرقوم بودن سه اثر از اين مجموعه به نام شفيع عباسي، باعث شده است تا اين آلبوم به او نسبت داده شود. هدف از اين پژوهش بازشناسي عنصر بصري‌ خط در اين سه اثر مرقوم است. طبقه‌بندي شاخصه‌هاي ‌خط در قلم نگارگر، راهگشاي صحت‌سنجي در ساير آثار منسوب به اوست. ازاين‌رو عنصر بصري‌ خط در اين آثار به روش توصيفي - پيمايشي با بهره‌ جستن از منابع مكتوب و داده‌هاي اسنادي، واكاوي مي‌شود. نتايج حاصل، خط را از لحاظ نوع، به منحني‌هاي متنوعي تميز داده و در پنج نوع، دسته‌بندي كرده است. براي هر اثر، دسته‌‌اي واحد از نوع منحني را مي‌توان برشمرد؛ خط‌هاي دوار و سيالي كه هماهنگي را با ساختار ريتم و الگو، به اثر بخشيده‌اند. خط در اين آثار از لحاظ كيفيت، با تصاحب ضخامت‌هاي متغير، حركتي ممتد ندارد، بلكه با آغازي نازك و ظريف به ضخامت مي‌رسد كه گويي به‌مثابه سايه و حجم‌پردازي عمل مي‌كند. اين ريتم تند و كند خط‌ها در قلم شفيع عباسي داراي انجامي ظريف بوده و از اتصال به خط ديگر، رها است.