رده‌شناسي زبان از منظر دستور نقشگراي نظام‌مند

دستور نقشگراي نظام‌ مند نظريه ‌اي است بسيار قوي و آن قدر انعطاف‌ پذير كه به شاخه‌ هاي مطالعاتي بسيار متنوعي، از جمله رشد زبان در كودك، زبان‌شناسي آموزشي، زبان ‌شناسي رايانشي و زبان‌ شناسي باليني ورود مي ‌كند. يكي ديگر از كاربردهاي پژوهشي نظريه‌ ياد شده «رده ‌شناسي زبان» است. شاخه‌ مطالعاتي رده‌ شناسي زبان در چارچوب دستور نقشگراي نظام‌ مند را «رده ‌شناسي نقشگراي نظام‌ مند» يا به‌اختصار «رده‌شناسي نظام‌ مند» مي ‌نامند. در اين مقاله، تلاش كرده‌ ايم ضمن معرفي اجمالي كتاب «رده‌ شناسي زبان: منظري نقشگرا»، تصويري از رده ‌شناسي نظام‌ مند به دست دهيم. بدين‌منظور، ابتدا رويكردهاي غالب در رده‌ شناسي زبان، يعني رده‌ شناسي كل ‌گرا و رده‌شناسي جزءگرا، و نيز مطالعات انجام‌شده در چارچوب آن رويكردها را به‌اجمال مرور كرده ‌ايم. در ادامه، موازي با فصل ‌هاي كتاب «رده‌ شناسي زبان: منظري نقشگرا» به ذكر نكاتي كليدي پيرامون رده‌ شناسي نظام ‌مند پرداخته‌ ايم. از آن جا كه هدف اصلي رده‌ شناسي نظام ‌مند «دست يابي به تعميم‌هايي تجربي» است، بخش عمده‌ معرفي رده‌شناسي نظام‌ مند در اين مقاله به تعميم‌ هاي رده ‌شناختي و «رده‌ شناسي ترتيب واژه» اختصاص يافته است.