ارزيابي اثرات عوامل محيطي و رعايت شيوه‌نامه‌هاي بهداشتي در ميزان و روند ابتلا به كوويد-19 در استان البرز در سال 1399

زمينه و هدف: باتوجه‌ به اهميت اثرات زيان‌بار بيماري كوويد-19 و شناسايي عوامل محيطي موثر در شيوع آن، در اين تحقيق اثرات عوامل محيطي و رعايت شيوه‌نامه‌هاي بهداشتي در ميزان شيوع و مرگ‌ومير كوويد-19 ارزيابي گرديد. روش بررسي: اين تحقيق، يك مطالعه توصيفي–تحليلي روي بيماران قطعي مبتلا به كوويد-19 در سال ۱۳۹۹ استان البرز بود. در اين مطالعه اطلاعات ميزان ابتلا و مرگ‌ومير ناشي از كوويد-19، رعايت شيوه‌نامه‌هاي بهداشتي، غلظت آلاينده هاي هوا، شاخص‌هاي آلودگي هوا و شرايط جوي استان البرز به تفكيك روز براي سال 1399 جمع‌آوري گرديد. كليه داده‌ها بعد از آماده‌سازي در نرم‌افزار IBM SPSS Statistics v26 با آزمون‌هاي آماري پيرسون، اسپيرمن، كروسكال واليس، تحليل واريانس يك‌طرفهANOVA  و رگرسيون دوجمله‌اي منفي تجزيه ‌و تحليل گرديد. يافته‌ها: نتايج مدل رگرسيون نشان داد كه در ميزان مرگ‌ومير در اثر كوويد-19، اثر متغيرهاي ميانگين دما (0/042=p)، رطوبت (0/048=p)، ميزان ابتلا به كوويد-19 (0/001=p) و رعايت شيوه‌نامه‌هاي بهداشتي (0/007=p) معني‌دار است؛ اما در مدل ميزان ابتلا به كوويد-19، فقط متغير رعايت شيوه‌نامه‌هاي بهداشتي (0/001=p) معني‌دار گرديد. ضريب همبستگي پيرسون و اسپيرمن براي متغيرهاي ميزان ابتلا، رعايت شيوه نامه‌هاي بهداشتي، سرعت باد و غلظت‌هاي مونوكسيد كربن، PM2.5 و SO2 با ميزان مرگ‌ومير ناشي از كرونا به ترتيب 0/575، 0/411-، 0/206-، 0/211، 0/114 و 0/158- بوده است. نتيجه‌گيري: نتايج نشان داد علاوه بر رعايت شيوه‌نامه‌هاي بهداشتي، برخي از عوامل جوي و آلاينده‌هاي هوا بر ميزان ابتلا و مرگ‌ومير ناشي از كوويد-19 مؤثر است.