ارزيابي تمايل روستاييان به مشاركت در مديريت پسماند در شهرستان جاجرم، استان خراسان شمالي در سال 1400

زمينه و هدف: بسياري از كشورها در حال حاضر مديريت پسماند را در اولويت قرار داده و به دنبال افزايش اثربخشي آن با تشويق مشاركت عمومي هستند. بر اين اساس اين پژوهش با هدف ارزيابي تمايل روستاييان به مشاركت در فرآيند مديريت پسماند در شهرستان جاجرم استان خراسان شمالي انجام شد. روش بررسي: روش تحقيق پيمايشي استفاده شد. جامعه آماري را 4031 خانوار از 37 روستاي شهرستان جاجرم تشكيل دادند كه 400 نفر آنها به عنوان نمونه انتخاب شدند. متغير وابسته تمايل به مشاركت در مديريت پسماند با 5 متغير شامل تمايل به پرداخت جهت دفع پسماندها، تمايل به استفاده از ظروف مخصوص، تمايل به تفكيك پسماند در مبداء، تمايل به تحويل پسماندهاي تفكيك شده، تمايل به همكاري با دهياري، سنجش شد. تأثير متغيرهاي مستقل بر پنج متغير وابسته از طريق اجراي پنج تابع لوجيت ارزيابي شد.يافته‌ها: نتايج اجراي مدل هاي پنج گانه نشان داد كه متغيرهاي سن، تحصيلات، جمع آوري منظم پسماند توسط دهياري ها، همكاري با تعاوني و تشكل هاي روستايي، پرداخت هزينه بابت جمع‌آوري پسماند، آشنايي با روش هاي مديريت پسماند، اثرات پسماند بر سلامت، آشنايي با اثرات مضر پسماندها، ارتباط با مروجين و رابطين خانه هاي بهداشت روستايي، شركت در كلاس هاي آموزشي مرتبط با پسماند و ميزان رضايت مندي از دهياري (0/05≥p) تأثير مثبت و معني داري بر تمايل به مشاركت در مديريت پسماند دارند.نتيجه‌گيري: ارائه برنامه‌هاي آموزشي مرتبط و معرفي پيامدهاي عدم تفكيك پسماند بر سلامت انساني و محيط زيست جهت جلب مشاركت مردم در طرح‌هاي مديريت پسماند موثر است و بايد در اولويت برنامه‌هاي مديريت پسماند قرار گيرد.