تحليل مفهومي هل كان حٌبّاً اثر بدرشاكرسيّاب با تأكيد بر قوس هرمنوتيكي پل ريكور

آگاهي و به كارگيري روشهاي نوين ارائه شده در فلسفۀ زبان، نقش مؤثري در دريافت بهتر پيام متن دارد. يكي از اين روشها توسط پل ريكور ارائه شده است. روش او با قوس هرمنوتيكي، از سه بخش: تبيين معنا، فهم و به خود اختصاص دادن، شكل مي گيرد. از آنجا كه مدل مذكور در قصيدۀ هَل كانَ حُبّاً به خوبي قابل تطبيق است و زيبايي هاي ادبي آن از تخيلات شاعرانه و تشخيص و غيره را در هر سه بخش به نمايش گذاشته، لذا نوشتار حاضر با روش توصيفي- تحليلي به پياده سازي اين مدل فهمي در شناخت شعر مذكور، اثر بدر شاكرالسيّاب، شاعر مشهور عراقي در قرن بيستم پرداخته تا بتواند به شناخت هستۀ اصلي شعر (پلات) دست يابد و همچنين وجوه نامحسوس متن، از سه جهت، به صورت جداگانه در قالب آن بررسي و تحليل شود. يافته هاي پژوهش نشان ميدهد كه شاعر از عناصر طبيعت ساكن و متحرك سخن گفته، همچنين از كلمات ايستا معنا و ساده كمتر استفاده نموده و معاني غايب را از رهگذر استعاره ها و مجازها ارائه نموده است. نتايج به دست آمده در اين پژوهش نيز حكايت از آن دارد كه شاعر در اثر خود با سبك سوال و جواب، شعر را به روش محاورهاي درآورده تا از اين طريق نظرات خود را از نقاب به سايه برون اندازد. بر اين اساس، اوزان شعري معمول در مقابل زبانش خاضع شده است. همچنين شخصيت و عاطفۀ انساني براي وصال و زمزمۀ سرود عشق در شعر وي نمايان گشته است. البته در اثر بدر شاكر مي توان گفتمان هاي اجتماعي و فرهنگي متناسب با آن را نيز شاهد بود كه با روش روساخت در ساختارگرايي قابل تحليل است.