تحليل طراحي مجموعه زير‌زمينيِ اوييِ نوش‌ آباد از منظر پدافند غيرعامل

معماريِ دفاعي يكي از ارزش هاي پنهان بافت هاي تاريخي است و پدافند غيرعامل براساس نوع كاربري و خطرات مختلف در ادوار تاريخي،  معيارهاي متفاوتي دارد. امروزه با پيشرفت فنّاوري و تغيير مخاطرات، اصول پدافند غيرعامل نيز دستخوش تغيير شده، اما تدابير اوليه در بناهاي تاريخي با اصول جديد و امروزيِ دفاع غيرعامل قابل‌مقايسه است. مجموعه زيرزميني اويي نوش آباد به‌عنوان يك بافت تاريخي با قدمت 1400 سال كه تاكنون قسمت محدودي از آن شناسايي‌شده، نمونه اي از معماري دفاعي گذشته بوده و امكان مطالعه اصول پدافند غيرعامل را مهيا مي سازد. هدف از اين پژوهش در بخش اول شناخت طرح معماري و در بخش دوم تحليل تمهيدات پدافند غيرعامل در  مجموعه زيرزميني اويي و بررسي چگونگي كاربرد اين مؤلفه ها در طراحي عناصر معماري و سازمان فضايي آن است. در اين مقاله به روش       توصيفي- تحليلي و با استفاده از منابع كتابخانه اي و برداشت هاي ميداني، ضمن معرفي و شناخت طرح معماري اين مجموعه زيرزميني، اصول پدافند غيرعامل  مورد بررسي قرارگرفته و مولفه ها و وجوه آن با استفاده از منابع مختلف استخراج و تحليل شده است. نتايج پژوهش نشان       مي دهد كه در اين مجموعه زيرزميني از فن ها و تدابير متعدد در حوزه پدافند غيرعامل در بخش هاي  معماري، سازه و تاسيسات متناسب با نوع مخاطرات و تجهيزات زمان گذشته استفاده شده و اين موضوع هوش و ذكاوت پيشينيان ما و اطلاع كامل از اصول كلي پدافند غيرعامل از ده ها قرن قبل را نشان مي دهد.