برساخت و بازنمايي هويت قومي در آوازهاي فوتبال: مطالعه موردي شعارهاي هواداران تيم تراكتور تبريز

موسيقي و فوتبال هر دو هويت ساز هستند كه در پديده سومي به نام شعارهاي هواداري، كنار هم قرار مي‌گيرند. شعارهاي هواداران از منظر اتنوموزيكولوژي يك رفتار موسيقايي محسوب مي‌شود. شكل‌گيري اين رفتار موسيقايي مبتني بر اجراي مشاركتي است كه در آن تاكيد بر حضور حداكثري افراد است و از دو گانه‌ي هنرمند-مخاطب خبري نيست.  معمولا شعارهاي هواداري محملي براي بروز هويت قومي مي‌شوند. موسيقي‌هاي مردم پسند ايران، تركيه‌ و جمهوري آذربايجان، نوحه‌هاي مذهبي، شعار‌هاي سياسي مربوط به انقلاب اسلامي، شعارهاي هواداران تيم‌هاي تركيه و موسيقي‌هاي فولكلور از مهم‌ترين منابع موسيقايي هواداران تراكتور براي شعارسازي محسوب مي‌شوند. اين شعارها به خصوص از سال 1388، با صعود مجدد تراكتور به ليگ برتر با مضامين هويتي همراه مي‌شوند. از سال 1388 تا اوايل دهه‌ي 1390 اين شعار‌ها تحت تاثير جنبش‌هاي قوميتي در آذربايجان، جنبه‌ي سياسي به خود مي‌گيرند و بر خودمختاري تاكيد مي‌كنند. پس از آن و با اقدامات امنيتي، جنبه‌هاي سياسي كمرنگ تر مي‌شوند و  جنبه‌هاي فرهنگي در شعارها بروز بيشتري مي‌يابند. تاكيد بر آذربايجان به عنوان سرزمين مادري از مهم‌ترين مفاهيم مطرح شده در شعارهاي هواداران است. تاكيد بر هويت آذربايجاني غالبا در عنصر كلام اتفاق مي‌افتد و به لحاظ موسيقايي، محدوديتي براي استفاده از موسيقي‌هاي غير آذري ديده نمي‌شود.