ظهور و افول حكمراني ملوك هرموز در خليج ‌فارس

جغرافياي تاريخي سرزمين‌هاي شمالي قلمرو ملوك هرموز حوزه مطالعاتي اين مقاله است. دسترسي به دريا به‌خصوص قرار گرفتن در گلوگاه ورودي خليج‌فارس، وجود خورهاي متعدد كه امكان پهلو گرفتن لنج‌هاي باري و صيادي را فراهم مي‌كرد و نيز دسترسي به ديگر سرزمين‌هاي كرانه‌اي و پس كرانه‌اي حاصلخيز مانند جلگه ميناب و دشت حاصلخيز رودان، وجود منابع آب شرب به‌خصوص رودخانه رودان و ميناب و مهمتر از همه قرار گرفتن در مسير خشكي و دريايي راه ادويه از مهم‌ترين مزيت‌هاي هرموز كهنه بود كه زمينه استقرار، استقلال و بسط قدرت ملوك هرموز را فراهم مي‌ساخت.  اين مقاله قصد دارد به اين پرسش اساسي  پاسخ دهد كه: جغرافياي هرموز چه نقشي در شكل گيري و بسط قدرت فرمانروايان هرموز داشته‌است؟ يافت پاسخ اين سوال با  روش توصيفي– تحليلي و رويكرد تاريخي متكي بر جغرافياي تاريخي هرمز كهنه و جايگاه آن  در شكل گيري فرمانروايي ملوك هرموز در اواسط سده پنجم هجري قمري خواهد بود.