نقش متنوع سازي شركاي تجاري در ميزان اثربخشي نوسانات اقتصادي بين المللي در اقتصاد ايران

ايجاد تنوع در شركاي تجاري، يكي از راه هاي مقاوم سازي و كاهش آسيب پذيري اقتصاد يك كشور در برابر نوسانات و شوك هاي اقتصادي بين المللي است. متنوع سازي مبادي واردات و مقاصد صادرات هر كشور، مي تواند موجب پايداري تجارت خارجي و افزايش ثبات توليد در داخل شود. تمركز اين تحقيق بر نقش متنوع سازي كشورهاي طرف واردات به ايران در كاهش اثر نوسانات بين المللي بر اقتصاد ايران است. اساس تحقيق حاضر بر نظريه لوكوموتيو استوار بوده، كه بيانگر تأثيرگذاري و اثرپذيري نوسانات اقتصادي كشورها بر يكديگر از طريق تجارت خارجي است. بدين منظور، دو مدل با ساختار يكسان براي دو مقطع در دوره زماني 1349 تا 1397 طراحي شد تا نقش حضور يا عدم حضور چين در ميان شركاي تجاري ايران با استفاده از مدل خودرگرسيون برداري ساختاري (SVAR) بررسي شود. نتايج بررسي توابع واكنش، نشان مي دهد كه در اكثر موارد، نوسانات متغيرهاي كلان اقتصاد ايران (شامل GDP، تورم، FDI، صادرات و واردات) در پاسخ به نوسانات GDP و تورم كشورهاي OECD پس از ورود چين در الگو، كاهش يافته، به طوري كه شدت اثرگذاري شوك هاي وارده به مدل، ملايم تر، و زمان از بين رفتن اثرشوك ها نيز كوتاه تر شده است. نتايج، نشان مي دهد كه متنوع سازي شركاي تجاري ايران، باعث كاهش اثر نوسانات اقتصادي كشورهاي OECD بر متغيرهاي كلان و مقاوم سازي اقتصاد ايران بوده است.