تأثير مصرف طولاني‌مدت آسپارتام بر هيستومورفولوژي، هيستومورفومتري، هيستوشيمي و بيان ژن Caspase-3 در روده‌ي كوچك موش سفيد كوچك آزمايشگاهي

مقدمه: آسپارتام از خانواده شيرين‌كننده‌هاي مصنوعي مي‌باشد كه به‌طور فزاينده‌اي در محصولات رژيمي، كم كالري،انواع غذاها، داروها و محصولات بهداشتي استفاده مي‌شود. مطالعه‌ي حاضر به‌منظور ارزيابي اثرات آسپارتام بر روده‌ي كوچك موش انجام پذيرفت.روش‌ها: در اين مطالعه‌ي تجربي، 36 سر موش سفيد كوچك آزمايشگاهي نر بالغ به صورت تصادفي به چهار گروه نه سري تقسيم شدند. سه گروه از گروه‌هاي فوق به ترتيب آسپارتام را به ميزان 40، 80 و 160 ميلي‌گرم بر كيلوگرم وزن بدن به صورت خوراكي از طريق گاواژ به مدت 90 روز دريافت نموده و همچنين گروه شاهد نيز در نظر گرفته شد. 24 ساعت پس از آخرين تيمار، نمونه‌هاي سرمي و بافتي جمع‌آوري و جهت بررسي‌هاي بيوشيميايي، هيستومورفولوژي، هيستومورفومتري، هيستوشيمي و بيان ژن استفاده گرديد.يافته‌ها: در مطالعات هيستوشيميايي، تغيير محسوسي در رابطه با ميزان تركيبات كربوهيدراتي مابين گروه‌ها ديده نشد ولي ميزان بافت فيبروزي در گروه‌هاي دريافت‌كننده‌ي آسپارتام افزايش يافته بود. در بررسي‌هاي هيستومورفومتري روده كوچك، آسپارتام به ميزان 80 و 160 ميلي‌گرم بر كيلوگرم موجب كاهش معني‌داري در پارامترهاي هيستومورفومتريك نسبت به گروه شاهد شده بود. دريافت آسپارتام به صورت وابسته به دوز موجب تغييرات معني‌داري در پارامترهاي اكسيداني نسبت به گروه شاهد گرديد. همچنين بيان ژن Caspase-3 در گروه دريافت‌كننده‌ي آسپارتام به ميزان 160 ميلي‌گرم بر كيلوگرم، افزايش معني‌داري را در مقايسه با گروه شاهد نشان داد.نتيجه‌گيري: به نظر مي‌رسد آسپارتام به صورت وابسته به دوز مي‌تواند موجب اثرات منفي بر هيستومورفولوژي، هيستومورفومتري، هيستوشيمي و پارامترهاي اكسيداني شده و بيان ژن Caspase-3 را در روده‌ي كوچك افزايش دهد.