سيطره غريزه بر آگاهي در نقد نيچه به سوبژكتيويسم مدرن

اين مقاله تلاش مي‌كند تا انسان‌ گرايي مدرن و جايگاه مفهوم سوژه را از نگاه نقادانه‌ نيچه را با توجه به اهميت و جايگاه غريزه درز مقايسه با آگاهي بررسي كند. انسان به‌مثابه سوژه و فاعل شناخت در متافيزيك مدرن از جايگاه ممتازي برخوردار است و اساساً مدرنيته پيوند گسست ناپذيري با سوژه و آگاهي دارد. نقد نيچه به مفهوم سوبژكتيو انسان مدرن و احياء عنصر غريزه در ترسيم سيماي انساني، در حقيقت نقد بنيادين مدرنيته تلقي مي‌شود. در اين پژوهش ابتدا در مباني نظري نسبت غريزه با آگاهي با محوريت انديشه روسو و شوپنهاور موردبررسي قرا مي‌گيرد و سپس به بررسي رابطه غريزه با ارزش‌هاي اخلاقي و همچنين خواست حقيقت در نگاه نيچه پرداخته مي‌شود. نيچه تقليل انسان به آگاهي (سوژه شناسنده) را مستلزم ناديده انگاشتن ساير ابعاد وجودي انسان نظير ابعاد جسماني، غريزي، عاطفي و تاريخي مي‌داند و درنتيجه تصوير انسان مدرن به‌عنوان سوژه را صورتي ناقص از انسان تلقي مي‌كند كه با وجود محوريت شناختي و اخلاقي كه در متافيزيك مدرن دارد وجوه مهمي از ابعاد وجودي و طبيعي انسان را كه مي‌تواند به شكوفايي وي منجر گردد ناديده گرفته است. اين مقاله درنهايت به‌جايگاه جسم و غريزه به‌عنوان ابعاد طبيعي وجود انسان و اولويت آن‌ها نسبت به ذهن و آگاهي سوبژكتيو در انساني شناسي نيچه مي‌پردازد.