ارزيابي آزمايشگاهي سميت چند حشره‏ كش‏ شيميايي روي شته مومي كلم Brevicoryne brassicae (Hemiptera: Aphididae) و بررسي انتخابي بودن آنها براي كفشدوزك شكارگر Hippodamia variegata (Coleoptera: Coccinellidae)

شته مومي كلم Brevicoryne brassicae يكي از آفات مهم گياهان خانواده چليپاييان است كه در برابر بسياري از حشره‏ كش‏هاي رايج مقاومت پيدا كرده و در سراسر جهان سبب ايجاد خسارت اقتصادي مي‏شود. بنابراين شناسايي حشره‏ كش‏هاي جديد و توسعه برنامه ‏هاي مديريت تلفيقي اين آفت، امري ضروري است. در اين تحقيق سميت حشره‏كش‏هاي فلوپيراديفوران، فلوكسامتاميد و دينوتفوران در برابر شته‏ هاي بالغ با استفاده از روش غوطه ‏ورسازي برگ ارزيابي شد. مرگ‌ومير بعد از گذشت 24 ساعت ثبت شد. تجزيه پروبيت داده ‏ها نشان داد كه فلوپيراديفوران با مقدار LC50 برابر با 58.16 ميلي‏گرم بر ليتر موثرترين تركيب در برابر آفت است. در ادامه، اثر غلظت زيركشنده ( LC25) اين حشره ‏كش روي پارامترهاي رشدي جمعيت شته مومي كلم با استفاده از تئوري جدول زندگي دوجنسي سن مرحله رشدي بررسي شد. غلظت زيركشنده فلوپيراديفوران (LC25= 65.21 mg/L)  طول عمر و باروري ماده‏ هاي بالغ را نسبت به شاهد كاهش داد. مقادير نرخ خالص توليدمثل 5.236 و 24.345 پوره بر ماده، نرخ ذاتي افزايش جمعيت 0.125 و 0.277 بر روز،  نرخ متناهي افزايش جمعيت 1.134 و 1.319 بر روز، به ترتيب در تيمار LC25 فلوپيراديفوران و شاهد به دست آمدند. دينوتفوران با مقادير LC50 برابر با 244.50 و 1005.17 ميلي‏گرم بر ليتر بيشترين سميت را براي لاروهاي سن سوم و حشرات بالغ كفشدوزك Hippodamia variegata داشت. مقادير نسبت انتخابي و ضريب خطر نشان دادند حشره‏ كش‏ها براي كفشدوزك انتخابي و ايمن هستند. با انجام آزمايش‏ هاي تكميلي، مي‏توان استفاده هم‌زمان حشره‏ كش‏هاي فلوپيراديفوران، دينوتفوران و فلوكسامتاميد به همراه H. variegata را در مديريت تلفيقي شته مومي كلم توصيه كرد.