مقايسه تأثير اليسيتورهاي عصاره ميوه عناب (Ziziphus jujube) و اسيد ساليسيليك بر توليد رنگيزه زرد در كشت ريشه گياه گلرنگ (Carthamus tinctorius L.)

گياه گلرنگ (Carthamus tinctorius L.) متعلق به خانواده Asteraceae داراي تركيبات فلاونوئيدي مانند رنگيزه هاي كينوشالكوني است كه خاصيت دارويي دارند. اين رنگيزه ها در گل اين گياه فراوان هستند ولي ديده شده كه ريشه اين گياه در شرايط in vitro توان توليد بالاي اين رنگيزه ها را دارد. يكي از راه هاي افزايش توليد تركيبات ثانويه در كشت بافت استفاده از اليسيتورهاي متفاوت است. در اين مطالعه از عصاره ميوه عناب و اسيد ساليسيليك (SA) به عنوان اليسيتور استفاده شد. ريشه هاي رشد كرده ابتدا در محيط كشت پايه موراشينگ و اسكوگ (MS) مايع براي توليد انبوه به صورت استاتيك كشت داده شدند. سپس ريشه ها همراه با عصاره ميوه عناب (صفر، 0/01، 0/05، 0/1، 0/5 و 1 درصد) و اسيد ساليسيليك (صفر، 500 ميكرومولار) واكشت داده شدند. بعد از 20 روز رنگيزه هاي فلاونوئيدي زرد محيط و ريشه با روش اسپكتروفتومتري اندازه گيري شد و نتايج نشان داد كه عصاره آبي ميوه عناب از بافت ريشه در برابر پراكسيداسيون ليپيد محافظت كرده و اين امر سبب افزايش رشد ريشه ها و نيز افزايش رنگيزه زرد A و B در بافت ريشه شد اما اين رنگيزه ها در محيط كشت آزاد نشدند. اما تيمار اسيد ساليسيليك، بر پراكسيداسيون ليپيد اثر گذاشته كه منجر به كاهش رشد و افزايش نشت رنگيزه هاي A و B در محيط كشت شد. بنابراين مي توان نتيجه گرفت تيمار اسيد ساليسيليك براي افزايش مقدار رنگيزه هاي زرد رنگ نوع A و B بهتر از تيمار عصاره ميوه عناب است.