پاسخ‌هاي فيزيولوژيكي گياه توت‌فرنگي به كاربرد تغذيه‌اي ميكرو و نانوذرات سيليسيم

سيليسيم يكي از عناصر غذايي مفيد براي اكثر گياهان محسوب مي شود. سيليسيم باعث افزايش توليد و كيفيت محصول شده و نقش مهمي در مقاومت گياه در برابر تنش هاي محيطي دارد. با پيشرفت علم و توليد عناصر در مقياس نانو، كاربرد آن ها در صنايع مختلف و از جمله كشاورزي مطرح شده است. اين پژوهش به صورت يك آزمايش فاكتوريل بر پايه طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار و چهار گياه در هر تكرار اجرا گرديد. ذرات دي اكسيد سيليسيم در دو مقياس ميكرو و نانو در غلظت هاي صفر، 20، 40، 60 و 80 ميلي گرم در ليتر و به دو روش محلول پاشي برگي و محلول دهي ريشه اي در دو مرحله (مرحله اول در زمان 5-4 برگي و مرحله دوم دو هفته پس از پايان اعمال تيمار مرحله اول) روي گياهان      توت فرنگي اعمال شدند. محتواي رطوبت نسبي برگ، كربوهيدرات برگ و ميوه، نيترات برگ و ميوه، كلروفيل (a، b، كل)، كاروتنوئيد ها و فعاليت آنزيم هاي كاتالاز و پراكسيداز اندازه گيري شدند. نتايج نشان داد كه تيمارها اثر معني داري بر محتواي رطوبت نسبي برگ و نيترات ميوه نداشتند، ولي كاربرد سيليسيم كربوهيدرات محلول برگ و ميوه و نيز نيترات كل برگ را به طور معني داري افزايش داد. سيليسيم به خصوص در مقياس نانو سبب افزايش معني دار كلروفيل هاي a، b و كل گرديد، ولي بر ميزان كاروتنوئيد ها تأثير معني داري نداشت. كاربرد سيليسيم باعث افزايش معني دار فعاليت آنزيم كاتالاز گرديد، ولي بر فعاليت آنزيم پراكسيداز تأثير معني دار نداشت. در كل كاربرد نانوسيليسيم در مقايسه با ميكروسيليسيم و شاهد اثرات مثبت بهتري روي صفات فيزيولوژيكي گياه توت فرنگي داشت. به طور كلي جهت توليد گلخانه اي توت فرنگي در بستر كشت بدون خاك، غلظت 60 ميلي گرم در ليتر نانو سيليسيم به صورت محلول دهي ريشه اي قابل توصيه است.