ارزيابي تغييرات دماي سطح زمين (LST) روستاها در روزهاي تعطيل (مطالعه موردي: روستاهاي شهرستان تفت يزد)

از پيامدهاي دو سويه گرمايش جهاني و تغييرات اقليمي، تاثيرات آن بر آلودگي آب و هوا است كه خود مي‌تواند به اثرگذاري بر معيشت روستايي و يا از بين رفتن مناطق روستايي شود. پژوهش حاضر اثر حضور انسان و وسايل و فعاليت‌هاي گرمازاي وي در روزهاي تعطيل بر دماي سطح زمين (LST) ييلاقات شهرستان تفت استان يزد را بررسي مي‌كند. بدين منظور تصاوير دو دوره مقايسه‌اي فروردين (10 فروردين با 2 فروردين) و تابستان (جمعه با پنجشنبه و شنبه) سال 1402 ماهواره‌هاي لندست 8 و 9 مورد استفاده قرار گرفتند. سپس نقشه دماي سطح زمين و تحليل هات-اسپات (G-i-star) از منطقه تهيه شده و تغييرات مورد ارزيابي قرار گرفتند. نتايج نشان داد در دوره فروردين، 64% و در دوره تابستان، 60.1% از نقاط روستايي دچار افزايش LST شده بودند. همچنين 43.1% تا 43.5% از سطح روستايي منطقه در فروردين و 31.2% تا 31.8% در تابستان افزايش دما را تجربه كرده بودند. افزايش واريانس دمايي نيز در اين مناطق مشاهده شد كه افزايش تنوع دمايي در اين مناطق را نشان مي‌دهد. تعداد نقاط داغ (Hot Spot) در اين مناطق همچنين با 111.4% در فروردين و 48% و 21.1% در تابستان افزايش نشان داد. نتايج همچنين نشان داد 65.1% از پوشش گياهي روستايي در فروردين و 49.8% در تابستان با افزايش LST روبرو بوده‌اند كه از اين بين افزايش 19 درصدي فروردين و 49.9 و 8.6 درصدي تابستان در واريانس دما و 118.3 درصدي فروردين و 9.5 و 0.2 درصدي تابستان در تعداد نقاط داغ سهم مناطق داراي پوشش گياهي بوده است. بر اساس نتايج همچنين تمامي دهستان‌ها افزايش LST را تجربه كرده بودند كه نوسانات اين افزايش در دهستان‌هاي داراي پوشش گياهي كمتر و نيز مساحت كمتر، بيشتر بوده است. پژوهش حاضر مي‌تواند به منزله زنگ خطري براي ايجاد جزاير حرارتي روستايي (همچون شهرها) در روزهاي تعطيل با گردشگر فراوان و آسيب‌هاي جدي به پوشش گياهي و اقليم روستايي تلقي شود.