تحليل شكوائيه هاي سياسي و اجتماعي در دورۀ معاصر با نگاهي به مجموعۀ شعر «ماه در مرداب» پرويز خانلري و «سال هاي سياه» مهدي حميدي

يكي از مضامين ادب غنايي در دورۀ معاصر كه ذهن و زبان گويندگان آن عصر را به خود مشغول كرده ، شكوائيه هاي سياسي و اجتماعي است. شاعران زيادي به اين مضامين روي آورده و از اوضاع نابسامان آن دوره سخن سرايي كرده اند. در اين مقاله به علت اهميت دورۀ معاصر و زبان سياسي و اجتماعي پرداز شاعران اين دوره، به بررسي و تحليل شكوائيه هاي سياسي و اجتماعي در شعر دو تن از برجستگان عصر حاضر، پرويز خانلري و مهدي حميدي شيرازي پرداخته مي شود. پرويز خانلري از شاعراني است كه هر چند به دليل مناصب سياسي و موقعيت اجتماعي خود به معضلات سياسي و اجتماعي به صورت صريح نپرداخته ، اما اشعار وي عاري از مفاهيم مذكور نبوده است. درد و رنج مردم جامعه، فرياد از ضد ارزش ها، خفقان سياسي و عدم آزادي. مضاميني است كه در مجموعۀ شعر وي نمود يافته است. حميدي نيز از شاعران توانمندي است كه قدرت خلق مضامين سياسي و اجتماعي و اعتراض به وضعيت نامساعد ميهن خود را دارد. مجموعۀ «سال هاي سياه» وي در برگيرندۀ مفاهيم وطني، سياسي، اجتماعي و انتقادي است كه از اوضاع اسفناك مردم و جامعه، بي لياقتي حكومت وقت، اعمال ظالمانه و رفتار مستبدانۀ رژيم پهلوي، قحطي و گرسنگي و برتري دزدان و راهزنان بر پاكان شكايت دارد. لذا در مقالۀ حاضر به شيوۀ توصيفي ـ تحليلي به بررسي شكوائيه هاي سياسي و اجتماعي در اشعار شاعران مورد بحث، از ميان انواع شكوائيه ها پرداخته مي شود.