بررسي فرايند واجي همگوني همخوان‌ها در گويش كردي كلهري بر اساس نظريه بهينگي

همگوني فرايندي است كه طي آن دو واج (واكه يا همخوان) درون يك هجا يا يك واژه روي هم تاثير مي‌گذارند و به نوعي باهم هماهنگ مي‌شوند. در اين پژوهش به تحليل و توصيف انواع فرايند‌هاي همگوني همخوان‌ها در گويش كردي كلهري در چارچوب نظريه‌ بهينگي پرداخته مي‌شود. نظريه‌ بهينگي يك الگوي زبان‌شناختي و بر اين فرض استوار است كه صورت‌هاي زباني از تعامل ميان محدوديت‌هاي متقابل و متضاد ناشي مي‌شوند. اين پژوهش از نوع تحليلي-توصيفي است و داده هاي مرتبط با آن از طريق مصاحبه با گويشوران بومي گويش كردي كلهري و استفاده از شم زباني نويسندگان كه از گويشوران بومي اين گويش مي باشند، به دست آمده‌اند. نتايج پژوهش حاكي از آن است كه در گويش كلهري فرايند واجي همگوني همخوان‌ها به صورت همگوني محل توليد خيشومي تيغه اي است كه تبديل خيشومي تيغه اي به لبي، پيش‌كامي، كامي و ملازي  و همگوني همخوان تيغه اي انسدادي واكدار با خيشومي تيغه اي و همگوني تيغه اي انسدادي بي واك با تيغه اي سايشي بي واك را شامل مي‌شود. به اين ترتيب، بر اساس مرتبه بندي محدوديت‌ها در نظريه‌ بهينگي مي توان فرايند همگوني را در اين گويش تحليل كرد.