شناسايي قابليت‌ها و شايستگي‌هاي علمي دانشگاه تبريز برمبناي ظرفيت‌هاي اجتماعي، شناختي و فكري آن

هدف: هدف از انجام اين پژوهش ارائه روش‌شناسي كاربردي براي شناسايي قابليت‌ها و شايستگي‌هاي علمي دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالي بر اساس ظرفيت‌هاي مكشوف به واسط ترسيم ساختار اجتماعي، فكري و شناختي آنهاست. براي ملموس‌شدن اين روش كار، از داده‌هاي دانشگاه تبريز در وبگاه علوم در اين راستا استفاده شد.روش‌شناسي: جامعۀ پژوهش حاضر كل انتشارات محققاني با وابستگي سازماني دانشگاه تبريز (به نام‌هاي مختلف و متنوع از جمله University of Tabriz, Tabriz University, Azarabadegan University) در مجلات نمايه‌شده در نمايۀ استنادي علوم مؤسسۀ اطلاعات علمي (پايگاه كلرويت انليتيكس) در بازۀ زماني 1973 تا آخرين روزهاي سال 2016 است. با توجه به حجم انبوه ارجاعات، استنادات، و اطلاعات كتابشناختيِ مقالات سعي شد در همه شبكه‌هاي ايجادشده به‌منظور شناسايي ساختار اجتماعي، شناختي و فكري 50 گروه (نويسنده، مجله، دانشگاه، كشور، واژه، دسته موضوعي، اثر مورد استناد، نويسنده مورد استناد، و مجله مورد استناد) برتر به‌صورت هدفمند به‌عنوان نمونه انتخاب شوند.يافته‌ها: از جمله يافته‌هاي اين پژوهش ترسيم، شناسايي و تحليل ساختار فكري، اجتماعي و شناختي برون‌دادهاي علمي دانشگاه تبريز در راستاي شناسايي سرمايه‌هاي انساني، فكري و علمي اين دانشگاه در جهت اقدام براي توسعه مبتني بر ظرفيت‌هاي داخلي در راستاي سرمايه‌گذاري بر اساس مزيت‌هاي رقابتي شناسايي شده بود. بررسي ساختار اجتماعي حاكم بر برون‌دادهاي علمي اين دانشگاه، نشان داد كه اين ساختار را مي‌توان با شبكه‌اي با تراكم 009/0 و 60 تيم كاري نشان داد كه بهترين آنها در حوزه‌هاي موضوعي شيمي تجزيه، شيمي كاربردي، مهندسي برق، فيزيك و پليمر فعال هستند. همچنين بررسي ساختار شناختي حاكم بر برون‌دادهاي علمي اين دانشگاه نشان داد كه بر مبناي اين ساختار مي‌توان 19 تخصص و قابليت علمي را در سطح اين دانشگاه شناسايي كرد. در نهايت يافته‌هاي اين پژوهش از منظر ساختار فكري نيز نشان داد كه اين ساختار را مي‌توان بر اساس شبكه‌اي با 61 تخصص مستقل نشان داد. تخصص‌هاي برجسته شناسايي‌شده در اين ساختار به‌ترتيب متعلق به حوزه‌هايي چون الكترومغناطيس، رنگ‌زدايي و ترموديناميك هستند.نتيجه‌گيري: دانشگاه تبريز داراي مزيت‌هاي رقابتي بالقوه‌اي از نظر اجتماعي و علمي است كه مي‌تواند آن را به يك دانشگاه قدرتمند و اثربخش تبديل كند.