• شماره ركورد
    1359337
  • عنوان مقاله

    خوانش ديوان حافظ تصحيح شاملو با رويكرد خواننده‌محور + مكاتبات تكميلي داوران و نويسندگان

  • پديد آورندگان

    طايفي ، شيرزاد دانشگاه علامه طباطبائي , منصوري آلهاشم ، سمانه دانشگاه محقّق اردبيلي

  • از صفحه
    62
  • تا صفحه
    95
  • كليدواژه
    ديوان حافظ , حافظ , شاملو , نظريه‌ ادبي , رويكرد خواننده‌محور , افق انتظار
  • چكيده فارسي
    خواننده هنگام مواجهه با آثار ادبي از سويي با متن و از سويي ديگر با بافت يا زمينه‌ اثر روبه‌رو است. متن هويتي آشكار دارد؛ اما بافت به‌طور بالقوه به مجموعه‌اي از دريافت‌ها و باورهايي اطلاق مي‌شود كه از تصور آينده، فرضيه‌هاي علمي، اعتقادات مذهبي، باورهاي عمومي و فرهنگي و برداشت خواننده از ذهنيت نويسنده، مايه مي‌گيرد. با تركيب متن و بافت، «گفتمان» و تعابير مختلفي شكل مي‌گيرند كه تمامي اين موارد در مجموع به آزادي عمل خواننده در معنادهي به متن و در نهايت به مرگ مؤلف مي‌انجامد، اين‌گونه است كه ارزش اثر ادبي در قياس با سرمايه‌هاي فرهنگي و ادبي و اجتماعي يك زبان سنجيده مي‌شود؛ همان اتفاقي كه در ديوان حافظ تصحيح شاملو مي‌افتد و ديوان حافظ با تصحيح و روايت و خوانشي نو، بر اساس حدس و گمان‌ها(استراتژي خواندن)، خوانش نانوشته‌ها(سفيدخواني) و حذف يا گزينش عناصر برجسته(حذف و برجسته‌سازي)، هويت و شكلي دگرگون مي‌پذيرد كه برخاسته از جهان‌بيني شاملو و در چارچوب نشانه‌هاي متن است و «افق انتظارات» مختلفي اعم از موافق و مخالف را درپي دارد. پژوهش حاضر به‌روش تحليل كيفي و با بهره‌گيري از مطالعات كتابخانه‌اي، در پي تبيين اين مسأله، به اين نتيجه نايل مي‌آيد كه تطابق چشم‌گير كار شاملو با مؤلفه‌هاي رويكرد «خواننده‌محور» و موفق عمل‌كردن وي در برانگيختن واكنش مخاطب، مرهون بسامد بالاي مؤلفه‌ «حذف و برجسته‌سازي» و «فرضيه‌سازي» در اثر مورد بحث است.
  • عنوان نشريه
    پژوهش هاي نسخه شناسي و تصحيح متون
  • عنوان نشريه
    پژوهش هاي نسخه شناسي و تصحيح متون