تدوين الگوي تخصيص بهينه منابع مالي به زيربخش زراعت ايران با لحاظ پايداري اقتصادي محصول هاي توليدي

تخصيص منابع مالي به بخش كشاورزي توسط بانك ها اغلب بر مبناي الگوي ماركويتز انجام مي شود كه در آن ريسك و بازدهي يك سرمايه گذاري بطور همزمان مورد توجه قرار مي گيرد. اما، در نظر گرفتن اين دو معيار به تنهايي در تخصيص منابع مالي نمي تواند منجر به توسعه كشت و توليد محصول ها با پايداري اقتصادي و منطبق با شرايط اقليمي شود. در اين مطالعه، الگويي براي تخصيص منابع مالي به زيربخش زراعت تدوين شده كه در آن افزون بر هدف هاي افزايش بازدهي و كاهش ريسك تسهيلات، پايداري اقتصادي محصول ها نيز به عنوان هدف سوم مورد توجه قرار گرفته است. الگوي تدوين شده با استفاده از اطلاعات و آمار بانك كشاورزي به عنوان نهاد اصلي تامين كننده منابع مالي بخش كشاورزي اجرا و پرتفوي بهينه تسهيلات براي بخش زراعت توسط اين بانك با هدف هاي ياده شده ارائه شده است. حل الگوي تدوين شده با استفاده از روش e-constraint  و با رويكرد لكزيكوگرافيك در قالب الگوي برنامه ريزي رياضي چند هدفه صورت گرفته است. نتايج پرتفوي بهينه تسهيلات براي بخش زراعت نشان مي دهد نخست اينكه، پرتفوي پيشنهادي نسبت به پرتفوي هاي مورد عمل بانك از نظر بازدهي، ريسك و شاخص پايداري اقتصادي داراي وضعيت مطلوب تري مي باشد. دوم اينكه، الگوي تدوين شده پرتفوي تسهيلاتي را پيشنهاد مي دهد كه در آن بيشترين سهم به محصول هايي تعلق مي گيرد كه بيشترين انطباق را با شرايط اقليمي كشور دارند و براي توليدكنندگان آن بيشترين جبران ريسك را عايد مي كنند.  با توجه به اهداف سه گانه در نظر گرفته شده در تشكيل پرتفوي تسهيلات توسط الگو، اين الگو قادر است ضمن تامين منافع سهامداران بانك به عملي كردن وظيفه توسعه اي بانك نيز كمك نمايد و بدين ترتيب به تحقق هدف سياستگذار بخش كشاورزي كه اصلاح تدريجي الگوي كشت به سمت الگوي كشت پايدار است مساعدت نمايد. بنابراين، پيشنهاد مي شود بانك كشاورزي و ديگر نهادهاي تامين كننده منابع مالي با بهره گيري از الگوي پيشنهادي در اين مطالعه شاخص پايداري اقتصادي فعاليت ها را در تخصيص منابع مالي خود به محصول هاي كشاورزي مورد توجه قرار دهند.