بررسي ويژگي‌هاي كلامي شخصيّت‌هاي داستاني غيرهم‌سو با جنسيّت نويسنده مطالعه و مقايسۀ دو اثر زن زيادي و شب سراب

پژوهش حاضر به‏منظور بررسي ويژگي‏هاي كلامي شخصيت‏هاي غيرهم‏سو با جنسيت نويسنده در آثار داستاني صورت گرفت و ‏هدف از انجام آن يافتن تأثير ناخودآگاه نويسنده بر كلام شخصيت اصلي اثر بود. دو داستان «زنِ زيادي» و «شب سراب» به‏عنوان پيكره‏هاي مورد بررسي انتخاب شد كه در هر دو اثر، جنسيت نويسنده با شخصيت اصلي داستان متفاوت بود. مجموعۀ ويژگي‏هاي زبان زنانۀ رابين تولماچ ليكاف (1975) به‏عنوان چارچوب نظري به‏كارگرفته شد كه قرابت زماني بيشتري با بازۀ زماني رويداد در دو اثر مورد بررسي داشت. نتايج نشان داد كه اگرچه هر دو نويسنده سعي در كاربرد كلام متناسب با جنسيت شخصيت داستاني خود داشته‏اند؛ اما به‏نسبت متفاوت ردّي از جنسيت خود را در خلال كلام شخصيت داستاني خود به‏جاي گذاشتند. مقايسۀ دو اثر نشان داد كه اگرچه آل‏احمد به‏نسبت بسيار موفق‏تر عمل كرده و ويژگي‏هاي كلامي زنِ زيادي با جنسيت او همخواني بسياري دارد اما همچنان مي‏توان نشاني از روايتگري مردانه را در توصيف‏هاي زن داستان از برخي فضاها و نيز كلي‏گويي او در رابطه با اموري چون غذا و خوراك ديد. از نقاط ضعف شب سراب مي‏توان به مواردي چون كاربرد قابل توجه صورت‏ها و الفاظ عاطفي و احساسي همچون عاشقانه‏ها، استفاده از ترديدنماها، ساختارهاي تشديدي و تكراري و همچنين توجه زياد به جزئيات و ظرايف اشاره نمود. نتايج اين پژوهش مي‏تواند براي علاقه‌مندان به حوزۀ داستان نويسي، نقد ادبيات داستاني و نيز پژوهشگران حوزۀ زبان جنس مفيد بوده و مورد توجه قرار گيرد.