پهنه‌بندي تاب‌آوري شهر شيراز در برابر سيل با استفاده مدل VIKOR_AHP

مقدمه: سيل در نواحي شهري به دليل افزايش جمعيت با برنامه‌ريزي نامناسب كاربري زمين و تغييرات آب و هوايي در رويدادهاي شديد بارندگي در حال افزايش است. خطرات سيل بيشترين جمعيت جهان (45 درصد) را در مقايسه با ساير بلاياي طبيعي تحت تأثير قرار داده و باعث 5424 مرگ ثبت‌شده بين سال‌هاي 2000 تا 2017 شده است و اگر قرار است شهرهاي ما تاب آور باشند و بهتر بتوانند با پيامدهاي سيل‌هاي شهري كنار بيايند، انتظار مي‌رود كه استراتژي‌هاي پايدار براي سازگاري با شرايط جديد اقليمي و اجتماعي-اقتصادي اتخاذ كنند. بر همين اساس هدف از اين تحقيق ارزيابي تاب‌آوري شهر شيراز در برابر سيل است تا با شناسايي پهنه‌هاي تاب‌آوري كم اقدامات لازم را جهت افزايش تاب‌آوري آن‌ها انجام گردد.روش : روش تحقيق اين پژوهش، توصيفي-تحليلي و ازنظر هدف كاربردي است ابتدا بر اساس پيشينه تحقيق و پالايش متغيرها بر اساس شرايط محدوده مكان پژوهي درنهايت چهار بعد و 24 معيار ازجمله جمعيتي( 8 متغير)، اقتصادي( 3 متغير)، زيست محيطي ( 4 متغير) و زيرساختي (9 متغير) مشخص گرديد.يافته ها: جهت وزن دهي از روش تحليل سلسله مراتبي استفاده شده كه بيشترين وزن به دسترسي به زيرساخت هاي حياتي براي اقدام و بازيابي با وزن 0.115 داراي بيشترين وزن بوده و از بين ابعاد هم بعد زيرساختي با وزن 0.395 داراي بيشترين وزن بوده است مقدرا CR مدل هم برابر 0.07 بوده كه نشان از دقت قابل قبول مدل است. جهت پهنه‌بندي از مدل VIKOR استفاده شده كه بر اساس خروجي مدل ازنظر مساحتي 9.92 درصد در پهنه با تاب‌آوري كم كه كه حدود 16.63 درصد از جمعيت شهر شيراز در اين پهنه زندگي مي كنند همچنين حدود 75.43 درصد از مساحت در پهنه با تاب‌آوري متوسط است كه 74.56 درصد جمعيت نيز در آن ساكن است و پهنه با تاب‌آوري زياد 14.65 درصد است كه 8.81 درصد جمعيت شهر شيراز در آن زندگي مي كنند.