تعيين پاسخ هيدرولوژيك حوضه آبريز با استفاده از حل عددي و تحليلي معادله موج جنبشي بر اساس داده‌هاي مدل فيزيكي

يكي از مهمترين موضوعات در مطالعات حوضه، پاسخ هيدرولوژيك آن است. تحقيقات متعددي به منظور تعيين پاسخ هيدرولوژيك از جمله مدل موج سينماتيك انجام شده و نتايج حاصل، حاكي از مزايا و معايب اين مدل‌ها است. در اين تحقيق به بررسي روش عددي و روش تحليلي حل معادله موج سينماتيك پرداخته شد و نتايج حاصل در يك حوضه آزمايشگاهي مورد ارزيابي قرار گرفت. به منظور بررسي حل عددي موج سينماتيك، از روش تفاضل محدود در بستر نرم افزار HEC-HMS استفاده گرديد و براي ارزيابي روش تحليلي، با استفاده از معادله موج سينماتيك و بهره‌گيري از نرم افزار GIS، به رونديابي جريان در حوضه آزمايشگاهي پرداخته شد. نتايج حاصل از دو روش مذكور، در كنار نتايج حاصل از روش زمان-مساحت در مدل HEC-1 قرار گرفت و در نهايت نتايج اين سه روش با نتايج مشاهداتي حاصل از رخدادهاي بارش-رواناب موجود در حوضه آزمايشگاهي مقايسه گرديد. نتايج نشان داد خطاي مدل تحليلي موج سينماتيك، مدل عددي موج سينماتيك و مدل HEC-1 در تعيين مقدار دبي ماكزيمم، طبق شاخص خطاي نسبي، حدود يك درصد بود. همچنين در تعيين هيدروگراف رواناب خروجي حوضه و ميزان تطابق نتايج محاسباتي با مقادير مشاهداتي، طبق شاخص نش-ساتكليف، مدل تحليلي موج سينماتيك مقدار 0.926 بهترين عملكرد را داشت و مدل عددي موج سينماتيك با مقدار 0.838 نسبت به دو مدل ديگر ضعيف‌تر عمل نمود. اما طبق شاخص رگرسيون، مدل HEC-1 با مقدار 0.944 بهترين عملكرد، مدل تحليلي موج سينماتيك با مقدار 0.932 در رتبه دوم و مدل عددي موج سينماتيك با مقدار 0.899 رتبه سوم را به دست آورد.