ارزيابي و تحليل قابليت هاي فناورانه بنگاه‌هاي توليدي پوشاك ايران

عدم توجه به صنايع سبك از جمله صنعت پوشاك يكي از چالشهاي اولويت گذاري در سياست صنعتي طي سالهاي اخير بوده است. در كنار تاكيد بر صنايع مادر و دانش بنيان به قابليتهاي فناورانه موجود در صنايع سبك كمتر توجه شده است. با وجود تحولات زياد اخير در اين صنايع تلاش چنداني براي درك، تحليل و مستندسازي اين تحولات صورت نگرفته است. اين مقاله با محور قرار دادن مفهوم قابليت‌هاي فناورانه، چارچوبي را براي بررسي تحولات سطح بنگاه صنعت پوشاك توسعه داده است. مبتني بر ماتريس قابليت‌هاي فناروانه اختصاصي صنعت پوشاك،پرسشنامه نيمه ساختار يافته به منظور ارزيابي قابليت‌هاي بنگاه‌هاي توليدي پوشاك تدوين و جمع آوري اطلاعات از بنگاههاي پوشاك صادراتي انجام شد.مبتني بر نمونه گيري هدفمند در نهايت 17 بنگاه توليدي بزرگ صنعت پوشاك مورد بررسي عميق قرار گرفتند.در مجموع قابليت‌هاي فناروانه چهار بنگاه در حد متوسط ارزيابي شد.امتياز پنج بنگاه متوسط رو به پايين شد كه عموما تامين‌كننده بودند و عمده تمركزشان بر فرآيندهاي توليدي بود. بقيه بنگاهها در حوزه هاي مختلف امتيازات متفاوتي داشتند.اين موضوع نشان از توسعه نامتوازن اين بنگاه‌ها مي‌دهد. اين بنگاه‌ها در بخش‌هاي خاصي سرمايه‌گذاري بيشتري داشتند و در عين حال از توسعه ساير قابليت‌ها غافل شدند. به ‏طور خاص ورود به طراحي و ايجاد برند شخصي از جمله اين قابليت‌ها بود در حالي كه هنوز فرآيندهاي توليد محصول آنچنان توسعه پيدا نكرده بود و به ‏طور نيمه صنعتي انجام مي‌شد. در مورد روندهاي كلي، سه روند كلّي در حوزه افزايش تنوع محصول، ضعف در فرآيندهاي توليدي و تمايل به متنوع‌سازي كانال‌هاي فروش ديده مي‌شود.