اصل مستند، مستدل و موجّه بودن آراي ديوان عدالت اداري و مراجع شبه ‌قضايي با بررسي رويه قضايي

اصل مستند، مستدل و موجّه بودن آراي ديوان عدالت اداري و مراجع شبه‌ قضايي يكي از عناصر مهم دادرسي عادلانه و منصفانه به‌ شمار مي‌آيد. با توجه به اينكه تصميمات اداري با منافع عمومي پيوند خورده است، اعمال اين اصل در تصميمات و آراي صادره از اين مراجع و همچنين نظارت ديوان عدالت اداري به عنوان يك نهاد قضايي بر آراي صادره از اين مراجع مي‌تواند موجبي براي ارزيابي عملكرد حاكميت و نهاد دادگستري در برابر وجدان عمومي جامعه باشد. با بررسي رويه قضايي مراجع شبه‌قضايي و ديوان عدالت اداري به‌نظر مي‌رسد كه توجه به اصول دادرسي منصفانه به‌طور اعم و نظارت بر مستدل و مستند بودن آرا و تصميمات به‌طور اخص هنوز جايگاه شايستۀ خود را پيدا نكرده است. اگرچه در پاره‌اي موارد در رويۀ قضايي ديوان عدالت اداري به اين مباني و اهميت آن اشاره‌هايي شده است، اما در مراجع شبه‌قضايي اين موضوع چندان مطمحِ نظر نبوده است. به‌علاوه، اين موضوع در رويۀ قضايي ديوان عدالت اداري نيز هنوز به جايگاه واقعي خود دست پيدا نكرده است و با توجه به فراگير بودن امر دادرسي منصفانه در نظام‌هاي حقوقي، اين موضوع بيش از پيش اهميت پيدا كرده است. در اين مقاله به بررسي جايگاه اصل مستدل، مستند و موجّه بودن آراي ديوان عدالت اداري و مراجع شبه‌ قضايي در رويه قضايي مي‌پردازيم.