تأثير منازعات قدرت بر تغيير منابع مشروعيت عباسيان از آغاز حركت سياسي تا پايان حكومت عبدالله مأمون (218-100 ه.ق)

عباسيان دومين سلسله حكومت‌گر در تاريخ اسلام از دوران شروع مبارزه سياسي عليه امويان تا دوره‌هاي بعدي حيات سياسي خود، همواره بر منابعي در اثبات مشروعيت سياسي تكيه داشته‌اند. آنان در آغاز با اتّكا بر مشروعيت ناشي از پيوند نسبي با پيامبر(ص) توانستند امويان را برانداخته و حكومت را به دست آورند. اين پژوهش بر آن است تا با گردآوري اطلاعات و داده‌هاي تاريخي به روش كتابخانه‌اي و واكاوي آن‌ها، نشان دهد چگونه تغيير در صف‌بندي سياسي دشمنان عباسيان، باعث شد آنان با تغيير در منابع مورد اتّكايشان در مشروعيت سياسي، روايي دولتشان را تثبيت و تبليغ نمايند. همراهي ابتدايي آنان با نظريه مشروعيت شيعه و سپس زاويه گرفتن با آن در مواجهه با دشمنان نوپديد، نشان مي‌دهد كه عباسيان هدف غايي خود حفظ قدرت را برتر از هر انديشه و انگيزه ديگر مي‌دانستند. يافته‌هاي اين پژوهش نشان مي‌دهد تغيير در منابع مشروعيت، ارتباط مستقيمي با صف‌بندي‌هاي سياسي دشمنان عباسيان تا پايان خلافت مأمون داشت؛ تا آنجا كه مي‌توان از منابع به كار گرفته‌شده توسط آن‌ها براي القاي مشروعيت به آگاهي‌هايي درباره دشمنان سياسي آنان دست ‌يافت.