ارزيابي آلودگي فلزات سنگين در رسوبات رودخانه گاماسياب با استفاده از روش درون‌يابي در GIS

امروزه يكي از مهم‌ترين مشكلات جهاني محيط‌زيست بخصوص در اكوسيستم‌هاي آبي، آلودگي ناشي از فلزات سنگين است. با توجه به اين‌كه رسوبات منبع اصلي براي ذخيره‌ي فلزات سنگين مي‌باشند، در اين مطالعه رسوبات رودخانه گاماسياب از نظر آلودگي به فلزات سنگين كروم، مس، نيكل، روي، آهن و منگنز مورد ارزيابي قرار گرفت. پس از لايه‌بندي، نتايج در جي‌آي‌اس، با دو روش كريجينگ و فاصله‌يابي وزني معكوس، نقاط درون‌يابي شدند كه نتايج حاصل، برتري روش فاصله‌يابي وزني معكوس را نشان داد. از شاخص ژئوشيميايي مولر، ريسك اكولوژيكي و آناليزهاي آماري براي سنجش وضعيت آلودگي فلزات سنگين در رسوبات استفاده شد. نتايج محاسبه شاخص ژئوشيميايي مولر بيانگر آن بود كه در فصل بهار رسوبات رودخانه گاماسياب از نظر آلودگي به تمام عناصر در طبقه غير آلوده و در فصل تابستان از نظر آلودگي به تمام فلزات به‌جز فلز نيكل در طبقه غير آلوده قرار دارند. نتايج شاخص ريسك اكولوژيك نشان داد كه رودخانه گاماسياب از نظر غلظت فلزات سنگين مورد مطالعه در طبقه ريسك اكولوژيكي كم قرار مي گيرد. بررسي نقشه پهنه بندي شاخص ريسك اكولوژيك و نقشه پهنه بندي و آناليز نقاط داغ نشان مي دهد كه در فصل بهار نقاط با آلودگي بالا در بخش شرقي رسوبات رودخانه و در فصل تابستان در بخش غربي متمركز شده‌اند.