ارزيابي كاربرد نانو كود پتاسيم، اسيد فولويك و كيتوزان بر صفات كمي كنجد (Sesamum indicum L) در رژيم‌هاي مختلف آبياري

اهداف: پژوهش حاضر با هدف ارزيابي اثر نانو كود پتاسيم، فولويك اسيد و كيتوزان بر صفات كمي كنجد (رقم اولتان) تحت رژيم‌هاي مختلف آبياري اجرا شد.مواد و روش‌ها: آزمايش مزرعه‌اي در مركز تحقيقات و آموزش كشاورزي و منابع طبيعي استان سمنان به صورت اسپليت پلات فاكتوريل در قالب طرح بلوك‌‌هاي كامل تصادفي در سال 1399 با سه تكرار اجرا شد. در اين پژوهش رژيم‌هاي آبياري (آبياري كامل: بدون تنش، قطع آبياري در ابتداي تشكيل بذر در داخل كپسول: تنش متوسط و آغاز شكل‌گيري ساختار گل: تنش شديد) به‌عنوان عامل اصلي و غلظت‌هاي نانو كود پتاسيم (صفر، 1.5 و 2.5 در هزار) و محلول‌پاشي تركيب كيتوزان (پنج گرم در هكتار) و فولويك اسيد (دو كيلوگرم در هكتار) در چهار سطح به‌عنوان عوامل فرعي مورد آزمايش قرار گرفت.يافته‌ها: كاربرد نانو كود پتاسيم به‌همراه فولويك اسيد و كيتوزان افزايش محتواي رنگيزه‌هاي فتوسنتزي، عملكرد دانه و محتواي روغن و پروتئين دانه را نشان داد كه تحت تنش شديد خشكي قابل ملاحظه بود. كاربرد 1.5 در هزار نانو كود پتاسيم با كيتوزان تحت شرايط بدون تنش، بالاترين ميانگين تعداد كپسول در بوته، عملكرد دانه، عملكرد بيولوژيك، عملكرد روغن و عملكرد پروتئين را در پي داشت. بيشترين محتواي روغن و پروتئين دانه (به‌ترتيب 48.79 و 25.12 درصد) در استفاده از تركيب كيتوزان و فولويك اسيد در شرايط بدون تنش به‌دست آمد. بيشترين عملكرد دانه (2249.2 كيلوگرم در هكتار) در كاربرد كيتوزان به همراه 1.5 در هزار نانو كود پتاسيم تحت شرايط بدون تنش مشاهده شد. . ﻧﺘﺎﯾﺞ رﮔﺮﺳﯿﻮن ﻧﺸﺎن داد، ﮐﺎرﺑﺮد ﻧﺎﻧﻮﮐﻮد ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﺑﺎ اﻓﺰاﯾﺶ ﺷﺎﺧﺺ ﺳﻄﺢ ﺑﺮگ ﺗﻘﺮﯾﺒﺎً دو ﺑﺮاﺑﺮ و ﻣﺤﺘﻮاي ﮐﻠﺮوﻓﯿﻞ ﮐﻞ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﺷﺪت ﺧﺸﮑﯽ و ﺑﺎﻟﺎ رﻓﺘﻦ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮔﯿﺎه ﻣﯽﺷﻮد. ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮي: ﻣﺤﻠﻮلﭘﺎﺷــﯽ ﺗﺮﮐﯿﺐ ﮐﯿﺘﻮزان و ﻓﻮﻟﻮﯾﮏ اﺳــﯿﺪ ﺑﻪﻫﻤﺮاه ﻧﺎﻧﻮﮐﻮد ﭘﺘﺎﺳــﯿﻢ 1/5 در ﻫﺰار در ﺷــﺮاﯾﻂ ﺧﺸــﮑﯽ ﺷـﺪﯾﺪ ﻗﻄﻊ آﺑﯿﺎري در آﻏﺎز ﺷـﮑﻞﮔﯿﺮي ﺳـﺎﺧﺘﺎر ﮔﻞ، اﻓﺰاﯾﺶ ﺻـﻔﺎت ﮐﻤﯽ ﮔﯿﺎه از ﺟﻤﻠﻪ ﺗﻌﺪاد ﮐﭙﺴﻮل در ﺑﻮﺗﻪ، ﺷﺎﺧﺺ ﺳﻄﺢ ﺑﺮگ، ﺗﻌﺪاد داﻧﻪ در ﺑﻮﺗﻪ و ﻋﻤﻠﮑﺮد داﻧﻪ ﮐﻨﺠﺪ را در ﭘﯽ داﺷﺖ.