• شماره ركورد
    1361031
  • عنوان مقاله

    ناحيه‌ بندي و واكاوي بارش ‌هاي فراگير در نواحي بارشي ايران در بازه‌ي آماري 30 ساله (2016-1987)

  • پديد آورندگان

    ثقفي ، مريم دانشگاه شهيد بهشتي - دانشكده علوم زمين , براتي ، غلامرضا دانشگاه شهيد بهشتي - دانشكده علوم زمين , عليجاني ، بهلول دانشگاه خوارزمي - دانشكده جغرافيا , مرادي ، محمد پژوهشكده هواشناسي

  • از صفحه
    103
  • تا صفحه
    121
  • كليدواژه
    بارش , روز بارشي , تداوم , ناحيه ‌بندي , ايران
  • چكيده فارسي
    بارش پديده‌اي حاصل از اندركنش‌هاي پيچيده جو است و در ميان رويدادهاي اقليمي،‌ با توجه به نقش حياتي آن از اهميت ويژه‌اي برخوردار است. اهميت تداوم بارش بويژه در مناطق خشك و نيمه خشك كه بخش اعظم ايران را شامل است، بيش از حجم آن است. هدف از اين پژوهش شناسايي نواحي بارشي ايران از نظرتداوم بارش و ويژگي‌هاي آن، در هر ناحيه است. جهت بررسي تداوم بارش‌هاي ايران ايران و با تعريف روز بارشي با عنوان «روز داراي بارش برابر يا بيشتر از 0/5 ميلي‌متر»، از داده‌هاي بارش روزانه‌ي 80 ايستگاه همديد كشور طي 6 ماه سرد سال  از اكتبر تا مارس در بازه اي 30 ساله (2016 - 1987) استفاده شد. تنظيم داده‌ها در جداول روزانه در مرحله اول، امكان برنامه‌نويسي را در محيط متلب براي تفكيك بارش‌ها در گروه‌هاي دهگانه از «يك‌روزه» تا «ده روزه» فراهم كرد و در مرحله دوم در محيط اس پي اس اس بر اساس ويژگي‌هاي فراواني، مقدار و ميانگين بارش‌ها در گروه‌هاي ياد شده، با روش ادغام وارد، خوشه‌بندي انجام شد. اجراي فرآيند خوشه بندي روي تداوم‌هاي بارش ايران نشان داد كه هفت پهنه‌ي بارشي تقريبا همگن در ايران وجود دارد؛ آرايش جغرافيايي نواحي تداوم بارش ايران، وابستگي مقدار بارش ايران را به ناهمواري‌ها، مسير سامانه‌هاي بارش‌زا، نزديكي به منابع رطوبت و اثر دريا به خوبي آشكار مي‌سازد. از لحاظ موقعيت قرار گرفتن پهنه‌ها مي‌توان گفت؛ قرار گرفتن چهار پهنه در نيمه‌ي غربي ايران علي رغم وسعت كم آن در مقابل نيمه‌ي شرقي دليل بر ناهمگني آن است.
  • عنوان نشريه
    تحقيقات كاربردي علوم جغرافيايي
  • عنوان نشريه
    تحقيقات كاربردي علوم جغرافيايي