اثر بخشي اقليم بر توليد گندم ديم در وادي زر افشان با تأكيد بر رايان پنجكنت

ﻫﺪف از اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﺮرﺳﯽ اﺛﺮﺑﺨﺸﯽ اﻗﻠﯿﻢ ﺑﺮ ﮔﻨﺪم دﯾﺪم در وادي زر اﻓﺸﺎن ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. دوره آﻣﺎري در اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ 2012-2000 ﺑﻮده ﮐﻪ ﺑﺎ ﺑﻪﮐﺎرﮔﯿﺮي ﻧﺮم اﻓﺰار ﻟﺎرس و ﻧﯿﺰ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺪلﻫﺎي ﺳﺮي HadGEM2-ES و ﺳﻪ ﺳﻨﺎرﯾﻮي RCP26, RCP45, RCP85 در دوره 2050-2011 ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﻣﺪل ﻟﺎرس ﺟﻬﺖ ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎي اﻗﻠﯿﻤﯽ اﯾﺴﺘﮕﺎه ﭘﻨﺠﮑﻨﺖ ﻣﻮرد ارزﯾﺎﺑﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ و ﺳﭙﺲ دادهﻫﺎي ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه ﺑﺎ دادهﻫﺎي ﻣﺸﺎﻫﺪاﺗﯽ ﻣﻮرد واﮐﺎوي ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻧﺸﺎن داد در ﻫﺮ ﺳﻪ ﺳﻨﺎرﯾﻮ ﺑﺎرش در ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﺎهﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دوره ﻣﺸﺎﻫﺪاﺗﯽ ﮐﺎﻫﺶ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮي ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ و ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ دﻣﺎي ﺣﺪاﻗﻞ و ﺣﺪاﮐﺜﺮ در اﯾﻦ اﯾﺴﺘﮕﺎه در دورهﻫﺎي آﯾﻨﺪه اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﻫﺪ ﯾﺎﻓﺖ و اﯾﻦ اﻓﺰاﯾﺶ دﻣﺎ ﻧﺸﺎن از اﺛﺮﺑﺨﺸﯽ اﻗﻠﯿﻢ ﺑﺮ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﻨﺪم دﯾﻢ در وادي زر اﻓﺸﺎن در ﻣﻨﻄﻘﻪ راﯾﺎن ﭘﻨﺠﮑﻨﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮐﺎﻫﺶ ﺑﺎرش در دوره آﯾﻨﺪه و ارﺗﺒﺎط ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﻨﺪم ﺑﺎ دﻣﺎ و ﺑﺎرش ﻣﯽﺗﻮان اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﻨﺪم ﻧﯿﺰ ﮐﺎﻫﺶ ﯾﺎﺑﺪ و ﻟﺎزم اﺳﺖ راﻫﮑﺎرﻫﺎي ﻟﺎزم ﺑﺮاي ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮات و ﯾﺎ ﺳﺎزﮔﺎري ﺑﺎ آن را اﺗﺨﺎذ ﻧﻤﻮد. ﻧﺘﺎﯾﺞ ارﺗﺒﺎط ﺑﯿﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي اﻗﻠﯿﻤﯽ و ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﻨﺪم دﯾﻢ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از آزﻣﻮن ﺗﺤﻠﯿﻞ وارﯾﺎﻧﺲ (F) و ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﺟﺪول ﺿﺮاﯾﺐ F ﻧﺸﺎن داد؛ ﻣﯿﺎن ﺑﺎرش اردﯾﺒﻬﺸﺖ و ﺣﺪاﮐﺜﺮ دﻣﺎي ﺧﺮداد ﺑﺎ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﻨﺪم ارﺗﺒﺎط ﻣﻌﻨﺎدار وﺟﻮد دارد و ﻧﯿﺰ ﺑﺎرﻧﺪﮔﯽ ﻣﺎه ﻣﻬﺮ، ﺣﺪاﮐﺜﺮ دﻣﺎي آﺑﺎن ﺑﺎ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﻨﺪم دﯾﻢ اﯾﺴﺘﮕﺎه ﭘﻨﺠﮑﻨﺖ ارﺗﺒﺎط ﻣﻌﻨﺎداري در ﻫﺮ ﻫﮑﺘﺎر وﺟﻮد ﻧﺪارد.