• شماره ركورد
    1361460
  • عنوان مقاله

    تبييني نظري از «قدرت نرم آموزش عالي» در نظريه‌هاي روابط بين‌الملل؛ پتانسيل‌ها و كاركردها

  • پديد آورندگان

    جباري نصير ، حسن پژوهشگاه مطالعات فرهنگي، اجتماعي و تمدني

  • از صفحه
    101
  • تا صفحه
    132
  • كليدواژه
    قدرت نرم , آموزش عالي , ليبراليسم , واقع‌گرايي , سازه‌انگاري , هويت , جنگ و صلح
  • چكيده فارسي
    با فروپاشي اتحاد جماهير شوروي در دهه 1990، فهم از قدرت نيز به تدريج تغيير كرد. قدرت نرم با تعديل تمركز محدود تحليل قدرت واقع‌گرايانه يعني در اختيار داشتن منابع ملموس خاص براي حفظ و افزايش قدرت ملي با توانايي تغيير رفتار كنشگران، با وارد كردن عنصر متقاعدكنندگي و قدرت جذب يعني توانايي شكل دادن به خواسته‌هاي ديگران بدون كاربرد عنصر زور و اجبار، توسط جوزف ناي مطرح شد و از نظر اثربخشي، ماهيت رفتار و مشخص بودن منابع را به وضوح نشان داد. در توضيح ناي، قدرت نرم با اينكه در قالب و ترميم نظريه رئاليستي به‌عنوان يك مفهوم تحليلي طرح‌بندي شده، اما با ديدگاه و نظريه‌هاي ليبراليستي و سازه‌انگاري توانايي انطباق و همپوشاني دارد. تلقي آموزش عالي به‌عنوان تابعي از قدرت نرم مستلزم بررسي نظري رابطه آن با ساير نظريه‌هاي روابط بين‌الملل است. سؤال اساسي اين است كه جايگاه قدرت نرم آموزش عالي در نظريه‌هاي اصلي روابط بين‌الملل چيست و چگونه مي‌توان آن را در قالب نظريه‌هاي ناظر به رفتارهاي عملگرايانه تبيين كرد. در اين مقاله، با تبيين آموزش عالي به‌عنوان يك امر فرهنگي و تابعي از قدرت نرم، نسبت آن با نظريه‌هاي رئاليسم، ليبراليسم و سازه‌انگاري، به‌صورت ميان‌رشته‌اي، با استناد به مطالعات كتابخانه‌اي با رويكردي توصيفي‌ـ‌تحليلي بررسي مي‌شود. در بررسي هر يك از اين نظريه‌ها، روايت‌ها، چارچوب‌هاي مفهومي و نظري در رابطه با نقش قدرت نرم آموزش عالي ارائه مي‌شود تا پتانسيل و كاركرد آن در دستيابي به موضوعاتي همچون توسعه همه‌جانبه ملي، در زمينه‌هاي مختلف سياسي، اجتماعي، فرهنگي، فناوري و اقتصادي، حفظ صلح و پيشگيري از درگيري‌هاي احتمالي تبيين شود. اين مقاله با ارائه مباني نظري و ظرفيت فكري لازم مي‌تواند مقدمات ارائه رويكردهاي عملي در موضوع مورد پژوهش را در پژوهش‌هاي آتي فراهم آورد.
  • عنوان نشريه
    مطالعات ميان رشته اي در علوم انساني
  • عنوان نشريه
    مطالعات ميان رشته اي در علوم انساني