سنگ‌ نگاري، زمين‌ شيمي و سنگ‌ زايي توده نفوذي وينه، جنوب البرز مركزي

توده نفوذي وينه، واقع در شمال شهرستان كرج يكي از چندين توده نفوذي جنوب البرز مركزي در ائوسن پاياني است كه در سازند رسوبي- آتشفشاني كرج نفوذ‌كرده است. اين توده متشكل از چهار واحد سنگي مونزوگابرويي، مونزوديوريتي، مونزونيتي و سينيتي است كه از لحاظ زمين‌شيميايي ماهيت آلكالن و شوشونيتي دارد و در نمودارهاي زمين‌شيميايي روندهاي پيوستگي و خويشاوندي از راه تبلور تفريقي نشان مي‌دهند. اين سنگ‌ها از مجموعه كاني‌هاي پلاژيوكلاز، اليوين، كلينوپيروكسن، آمفيبول، ارتوكلاز، كوارتز و كاني‌هاي فرعي آپاتيت، بيوتيت و كدر و ثانويه اپيدوت، كلريت، ايدنگزيت و كلسيت تشكيل شده‌اند و بافت غالب آنها هيپيديومورف گرانولار است.  بررسي‌هاي زمين‌شيميايي اين سنگ‌ها نظير غني‌شدگي از LREE در مقايسه با HREE و آنومالي مثبت Pb و تهي‌شدگي عناصر Ti، Zr، Ta و Nb نشان‌دهنده وابستگي ماگماهاي اوليه اين سنگ‌ها به حاشيه فعال قاره‌اي است كه تحت‌تأثير مؤلفه‌هاي فرورانش اقيانوس نئوتتيس به زير صفحه ايران مركزي بوده است. از طرفي بر اساس نمودارهاي تعيين جايگاه زمين‌ساختي، سنگ‌هاي نفوذي منطقه به ماگماتيسم حوضه‌ كششي پشت‌كمان نسبت‌داده مي‌شوند. بنابراين، چنين تصور مي‌شود كه ماگماي تشكيل‌دهنده توده نفوذي وينه از يك گوشته غني‌شده يا متاسوماتيزه با تركيب اسپينل لرزوليت با درجه ذوب‌بخشي پايين (3 تا 5 درصد) در اعماق حدود 60 تا 65 كيلومتري، تشكيل‌شده كه در حين صعود به سطح زمين تحت‌تأثير فرايند هضم و تيلور تفريقي در مخازن ماگمايي كم‌عمق جاي‌گيري كرده است.