فراز و فرود فعاليت‌هاي جمعي قرآني؛ توصيفات و تبيين هاي فعالان اين عرصه

اين مقاله وضعيت و سير فعاليت‌هاي جمعي قرآني را از ديدگاه فعالان اين عرصه مورد مطالعه قرار داده است. هدف اصلي اين اقدام بررسي تغييرات اجتماعي- فرهنگي و چگونگي تاثير آن‏ها بر فعاليت‏هاي جمعي قرآني است. براي پاسخ به اين مهم از مفاهيم مرتبط با نظريات اوقات فراغت، جهاني شدن و دينداري بهره برده‏ايم. رويكرد پژوهشي در مقاله حاضر، از نوع كيفي مي‏باشد و از روش نظريه داده‏بنياد (گراندد تئوري) براي تجزيه و تحليل داده‏ها بهره گرفته شده است. همچنين براي جمع‏آوري داده‏ها، تكنيك مصاحبه و مشاهده مشاركتي به كار برده شده است. مصاحبه‌شوندگان در اين پژوهش 20 نفر، شامل فعالان كنوني و سابق قرآني بودند كه به صورت هدفمند انتخاب شده‏اند. از ديدگاه فعالان اين عرصه، فعاليت‏هاي جمعي قرآني خودجوش در ايران از دهه 1370 تاكنون رو به كاهش بوده است. بر اساس يافته‏هاي پژوهش، زمينه‏هاي كاهش فعاليت‌هاي جمعي قرآني متأثر از: اولويت‌يابي مسائل اقتصادي براي خانواده‏ها و جامعه، رجحان‌يابي آموختن مهارت‏هايي نظير زبان انگليسي و ورزش حرفه‌اي كه به نوعي زمينه كسب موفقيت‌هاي اقتصادي قلمداد مي‌شوند، و سرانجام بروز بستر‏هاي فراغتي نوين فردگرايانه ميان فرزندان بوده است. همچنين در مورد شرايط مداخله‏گر در اين پديده مي‌توان به چالش سياست‌گذاري، عدم توجه به تبليغ و ترويج، ناكافي بودن حمايت‏ها، نبود نگرش راهبردي در رسانه‏هاي قرآني و فرافكني چالش‏هاي سياسي و حكومتي به اين فعاليت‌ها اشاره كرد. در نهايت، مجموعه عوامل مذكور پيامدهايي را به دنبال داشته كه كاهش منزلت فعالان قرآني، تنزل گرايش مردم به برپايي اين فعاليت‌ها و افزايش ساختارهاي اداري مرتبط مهمترين آنهاست.