تحليل شعر كيفر احمد شاملو بر اساس نظريه مربع ايدئولوژيك ون دايك

احمد شاملو در شعر كيفر كه بازتابي از واقعيت موجود زندگي اوست و اين شعر را در زندان قصر در سال 1334 سروده است، به توصيف فضاي زندان مي پردازد. راوي در اين شعر، ديگر زندانيان را قاتل و دزد معرفي مي كند و خود را مبرا از آن صفات و ويژگي ها مي بيند. نگارندگان در اين پژوهش برآنند ايدئولوژي حاكم بر اين سروده را بررسي كنند. بر اساس نظريۀ مربع ايدئولوژيك ون دايك كه يك نظريه در حوزۀ تحليل انتقادي گفتمان محسوب مي شود با روش تحليلي توصيفي به شگردها و تمهيدات به كاربسته شده از جمله، تمهيدات بلاغي، گزينش واژگان و تعدي در نحو براي برجسته كردن عيوب ديگري و فروكاستن عيوب خود و رفع آن عيوب از خود بپردازند. برآيند اين پژوهش نشان مي دهد، راوي در اين سروده نه تنها تمام كاراكترهاي روايت را با صفاتي كه داراي بار معنايي منفي هستند، توصيف و ويژگي هاي منفي را از خود رفع مي كند، بلكه با به كارگيري شگردهاي فوق بر آن ها تأكيد مي كند و شخصيت هاي فرعي موجود در سروده را نيز با ويژگي هاي منفي به تصوير مي كشد.