• شماره ركورد
    1362332
  • عنوان مقاله

    تأثير پراگماتيسم مولد جان ديويي بر فلسفۀ تكنولوژي لري هيكمن

  • پديد آورندگان

    صادقي ، رضا دانشگاه اصفهان - دانشكدۀ ادبيات وعلوم انساني - گروه فلسفۀ , مكاريان پور ، عليرضا دانشگاه اصفهان - دانشكده ادبيات و علوم انساني - گروه فلسفه

  • از صفحه
    140
  • تا صفحه
    168
  • كليدواژه
    فلسفۀ تكنولوژي , پراگماتيسم , لري هيكمن , جان ديويي
  • چكيده فارسي
    لري هيكمن با نگاهي پراگماتيستي به فلسفۀ تكنولوژي وارد شده است. در اين مقاله، از نسبت فلسفۀ تكنولوژي هيكمن با پراگماتيسم جان ديويي بحث خواهد شد. هدف اين است كه نتايج فلسفۀ ديويي در بحث از تكنولوژي مشخص شود. تا پيش از قرائت ارائه‌شده توسط هيكمن، كسي به ديويي به مثابۀ فيلسوف تكنولوژي نمي‌نگريست؛ اما هيكمن بر اين باور است كه ديويي داراي فلسفۀ تكنولوژي توسعه‌يافته‌اي است كه برابر سنتي است كه تكنولوژي را خودبسنده و داراي ذاتي بيگانه با انسان تلقي مي‌كند. او در بيان تفاوت بين تكنولوژي و تكنيك به عنصر شناخت توجه دارد و تكنولوژي را حاصل مداخلۀ تحقيق نظام‌مند در تكنيك مي‌داند. ديويي با طرح مفهوم تكنولوژي طبيعي‌شده، تكنولوژي را به مثابۀ تحقيقي معرفي مي‌كند كه انسان دربارۀ تكنيك‌هاي موجود انجام مي‌دهد تا سازگاري با محيط خود را افزايش دهد و آن را متناسب با نيازهايش تغيير دهد. تكنولوژي در پراگماتيسم مولد ديويي به موضوعي فلسفي تبديل مي‌شود و فيلسوف مي‌تواند با استفاده از شيوه‌ها و ابزارهاي فلسفي، درك خود و افراد جامعه‌اش را از نحوهٔ پيوندِ ميان وجوه متنوع فرهنگ تكنولوژيك ارتقا دهد و تأثير معناداري بر جهان تكنولوژيكِ در حال تغيير داشته باشد. هيكمن ادعا دارد فلسفۀ ديويي مي‌تواند بدون گرفتارشدن به نظام‌هاي كل‌نگر و فراتر از تحليل زبان، فرهنگ تكنولوژيك را با ارزش‌هاي دموكراسي آشتي دهد. با اين حال، تعريف ديويي از تكنولوژي، آن را به مفهومي كانوني و عام تبديل مي‌كند و در نقد او بر واقع‌گرايي، نشانه‌هايي از ظهور دوبارۀ متافيزيك كل‌نگر به چشم مي‌آيد.
  • عنوان نشريه
    نقد و نظر
  • عنوان نشريه
    نقد و نظر