تاثير منابع و مصارف تامين اجتماعي بر رشد اقتصادي و اشتغال در ايران

مقدمه: اهميت و تأثير تأمين اجتماعي بر متغيرهاي اقتصادي يكي از موضوعاتي است كه در سالهاي اخير موردمطالعه قرار گرفته است. بيشتر اين مطالعات تأثير مصارف تأمين اجتماعي بر متغيرهاي اقتصادي را بررسي كرده‌اند. درحالي‌كه تأمين اجتماعي از دو بخش منابع و مصارف تشكيل شده است كه بررسي و مقايسه اثرگذاري هر دو بخش بايد موردتوجه قرار گيرد. در اين مطالعه تأثير منابع و مصارف تأمين اجتماعي بر رشد اقتصادي و اشتغال در ايران در دوره 1367 تا 1399 بررسي شده است. روش: اين مطالعه با استفاده از الگوي خودهمبستگي برداري ساختاري (SVAR) تأثير منابع و مصارف تأمين اجتماعي بر رشد اقتصادي و اشتغال را بررسي كرده است. براي برآورد پارامترهاي فرم ساختاري و شناسايي الگو خودهمبستگي برداري ساختاري نيز از الگو AB (تجزيه پسران و شين) استفاده شده است. يافته‌ها: رشد اقتصادي در واكنش به تكانه منابع بيمه‌اي، در ابتدا به‌اندازه 0.011 درصد كاهش و در ادامه افزايش مي‌يابد، اما در واكنش به تكانه منابع بيمه بيكاري ابتدا 0.015 درصد افزايش و سپس كاهش مي‌يابد. واكنش رشد اقتصادي به تكانه مصارف بيمه‌اي و تكانه مصارف بيمه بيكاري افزايشي است. در واكنش به تكانه مصارف بيمه‌اي 0.011 درصد و در واكنش به تكانه مصارف بيمه بيكاري 0.005 افزايش مي‌يابد. اشتغال در واكنش به تكانه مصارف بيمه‌اي در ابتدا به ميزان 0.014 افزايش داشته و در ادامه كاهش مي‌يابد، اما در واكنش به تكانه مصارف بيمه بيكاري ابتدا كاهش 0.005 داشته و سپس روند افزايشي خواهد داشت. بحث: افزايش منابع تأمين اجتماعي از طريق حق بيمه بايد با حساسيت بالاي انجام شود تا آثار نامطلوبي به‌خصوص در كوتاه‌مدت بر رشد و اشتغال نداشته باشد. براي افزايش منابع تأمين اجتماعي، توجه به منابع بيمه بيكاري مي‌تواند تأثير به‌مراتب بهتري داشته باشد. هماهنگي نظام تأمين اجتماعي با سياستهاي كلان اقتصادي در شرايط مختلف اقتصادي مي‌تواند موجب افزايش كارايي اين نظام در اقتصاد شود.